حضانت کودکان در فقه اسلامی صفحه 163

1- طه20 / 40.

2- قصص28 / 12.

3- التبیان، 7/173.

لَهُ ناصِحُونَ» به دست آورد.

با ملاحظه همین جهت است که در متون تفسیری برای توضیح مفهوم کفالت، به انجام کارهایی از این دست اشاره رفته است: 1- پرورش (تربیت) و شیر دادن(1) 2- نگهداری (حضانت) و شیر دادن(2) 3- زیر پر و بال (در آغوش) گرفتن کودک با نگهداری (حفاظت)، شیر دان و پرورش (تربیت)(3) 4- متعهد شدن به شیر دادن به کودک و انجام کارهای او(4) 5- کودک را پذیرفتن، او را به نیکی تربیت کردن و متعهد به انجام کارهای او بودن(5) 6- شیر دادن و او را زیر پر و بال گرفتن(6) 7- شیر دادن در برابر دستمزد(7).

کفالت حضرت زکریا علیه السلام از مریم علیهماالسلام

در سوره مبارکه آل عمران بحث به کفالت گرفتن مریم توسط زکریا مطرح شده است. خداوند پس از بیان چگونگی نذر همسر عمران و تولد مریم علیهماالسلام، ابتدا بر این مطلب تأکید می کند که زکریا علیه السلام متکفل اداره زندگی او شد: «فَتَقَبَّلَهَا

رَبُّهَا بِقَبُولٍ حَسَنٍ وَ أَنْبَتَهَا

نَبَاتَا حَسَنَا وَکَفَّلَهَا زَکَرِیَّا»(8)، خداوند او را به نیکی پذیرفت و نهال وجود او را به نیکی پروراند و زکریا نگهداری او را بر عهده گرفت؛ سپس یادآور می شود که تعیین او به عنوان کفیل، بر اساس قرعه صورت پذیرفته است: «ذَلِکَ مِنْ أَنْبَاءِ الْغَیْبِ نُوحِیهِ إلَیْکَ وَ مَا کُنْتَ لَدَیْهِمْ إذْ یُلْقُونَ أَقْلامَهُمْ أَیُّهُمْ یَکْفُلُ مَرْیَمَ وَ مَا کُنْتَ لَدَیْهِمْ إذْ یَخْتَصِمُونَ»(9)، این از خبرهای غیبی است که به تو وحی می کنیم و [گر نه] وقتی که آنان قلمهای خود را [برای قرعه کشی به آب] می افکندند تا

کدامیک سرپرستی مریم را به عهده گیرد، نزد آنان نبودی؛ و [نیز] وقتی با یکدیگر کشمکش

می کردند نزدشان نبودی.

به هر حال، در توضیح این دو آیه، بررسی چند مطلب ضروری است: