حضانت کودکان در فقه اسلامی صفحه 319

از آنجا که گفتگو از نوع روابط میان پدر و مادر بسته به اینکه کودک با کدامیک از آنها زندگی کند، قابل تقسیم است، ما نیز این بحث را در خلال دو مطلب توضیح می دهیم:

رابطه کودک با مادر

اشاره

در دوره ای که کودک با پدر خود زندگی می کند، چه به این خاطر که مادر شرایط لازم برای نگهداری او را ندارد یا مدت قانونی وی برای این کار پایان پذیرفته است، پدر می باید روابط کودک با مادر خود را به گونه ای تنظیم کند که نه کودک و نه مادرش در تنگنا قرار نگیرند.

اصول روابط کودک و مادر

برای این منظور، پدر باید زمینه تحقق اموری را فراهم آورد، این کارها عبارتند از:

اول، دیدار با کودک: زمینه ملاقات کودک با مادرش را فراهم ساخته، از این کار

ممانعت نکند(1)، زیرا جلوگیری از دیدار کودک با مادرش، موجب قطع رحم می شود(2).

در برخی از متون فقهی برای دیدار کودک و مادرش، میان دختر و پسر، تفاوتی گذاشته شده که مبتنی بر فرهنگ حاکم بر آن دوره و نه دلیل معتبر شرعی است، به این ترتیب که اگر کودک، پسر باشد، نزد مادرش می رود ولی اگر دختر باشد، مادر به دیدار او

می رود، به شرط اینکه در خانه پدر بیش از حد معمول درنگ نکند(3)، چرا که مصلحت

دختر نیست از خانه خارج شود اما برای بیرون آمدن مادر، مانعی وجود ندارد(4).

دوم، پرستاری از کودک: اگر کودک بیمار شود، پدر نباید از پرستاری و مداوای مادر، جلوگیری کند(5) و مانع از اقامت و همراهی او با کودکش شود؛ زیرا: مادر مهربان تر از دیگران نسبت به کودک بوده(6)، کودک بیمار نیازمند به کسی است که او را پرستاری کند