- اشاره 19
- پیشگفتار 20
- مواد سازنده شیر مادر 21
- ارزش شیر مادر در متون دینی 23
- روش شیر دادن به کودکان 27
- پیشگفتار 28
- اشاره 31
- مدت شیردهی 31
- شیردهی پس از دو سالگی اثر حقوقی ندارد 32
- پیشگفتار 35
- «الوالدات» 38
- بررسی فقهی جمله «وَ الْوَالِدَاتُ یُرْضِعْنَ أولادَهُنَّ حَوْلَیْنِ کَامِلَیْنِ لِمَنْ أرادَ أنْ یُتِمَّ الرَّضاعَهَ» 38
- اشاره 38
- «یرضعن» 42
- «حولین کاملین» 50
- «لمن أراد أن یتمّ الرضاعه» 56
- اشاره 69
- «علی المولود له» 69
- بررسی فقهی جمله «وَ عَلَی الْمَوْلُودِ لَهُ رِزْقُهُنَّ وَ کِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ» 69
- اشاره 69
- «رزقهن و کسوتهن» 73
- «بالمعروف» 77
- بررسی فقهی جمله «لا تُکَلَّفُ نَفْسٌ إلاّ وُسْعَها» 79
- اشاره 80
- بررسی فقهی جمله «فَإنْ أَرْضَعْنَ لَکُمْ فَأتُوهُنَّ أُجُورَهُنَّ» 80
- برقراری رابطه استیجاری میان زن و شوهر 83
- اختیار و اولویت مادر در شیر دادن به کودک خود 90
- چگونگی دخالت مادر در شیردهی به کودکِ خود 92
- پرداخت هزینه های شیردهی 94
- گرفتن دستمزد برای شیر دادن به کودکِ دیگران 100
- بررسی فقهی جمله «وَ أتَمِرُوا بَیْنَکُمْ بِمَعْرُوفٍ» 103
- بررسی فقهی جمله «لِیُنْفِقْ ذُو سَعَهٍ مِنْ سَعَتِهِ وَ مَنْ قُدِرَ عَلَیْهِ رِزْقُهُ فَلْیُنْفِقْ مِمّا اتیهُ اللَّهُ» 104
- معنا شناسی 108
- اشاره 108
- بررسی فقهی جمله «لا تُضارَّ والِدَهٌ بِوَلَدِها وَ لا مَوْلُودٌ لَهُ بِوَلَدِهِ» 108
- «علی الوارث» 117
- اشاره 117
- بررسی فقهی جمله «وَ عَلَی الْوارِثِ مِثْلُ ذلِکَ» 117
- «مثل ذلک» 122
- «فإن أرادا» 134
- بررسی فقهی جمله «فَإنْ أرَادَا فِصَالاً عَنْ تَرَاضٍ مِنْهُمَا وَ تَشَاوُرٍ فَلا جُنَاحَ عَلَیْهِمَا» 134
- اشاره 134
- «فصالاً» 135
- «عن تراض منهما و تشاور» 137
- نسبت میان رضاع و فصال در روایات 143
- پیشگفتار 146
- «و إن أردتم أن تسترضعوا أولادکم» 148
- بررسی فقهی جمله «وَ إنْ اَرَدْتُّمْ أنْ تَسْتَرْضِعُوا أوْلادَکُمْ فَلاجُنَاحَ عَلَیْکُمْ إذَا سَلَّمْتُمْ ما آتَیْتُمْ بِالْمَعْرُوفِ» 148
- اشاره 148
- «إذا سلّمتم ما آتیتم» 151
- «بالمعروف» 153
- بررسی فقهی جمله «وَ إنْ تَعاسَرْتُمْ فَسَتُرْضِعُ لَهُ أُخْرَی» 156
- اشاره 160
- اشاره 161
- اشاره 161
- کاربردهای قرآنی 161
- کفالت حضرت زکریا علیه السلام از مریم علیهماالسلام 163
- تعریف لغوی 167
- تعریف حضانت 167
- اشاره 167
- اشاره 167
- تعریف اصطلاحی 168
- تعریف حق و حکم 174
- اشاره 174
- حق یا حکم بودن حضانت 174
- نظریات مطرح در متون فقهی 176
- اصلِ در حضانت 183
- اشاره 186
- مرحله اول، حضانت کودک پیش از دو سالگی 186
- اشاره 186
- مضمون روایات 187
- بررسی و جمع بندی روایات 191
- ارتباط میان حضانت مادر و مباشرت در رضاع 196
- فرض اول: زنده بودن پدر و مادر 202
- مرحله دوم، حضانت کودک پس از دو سالگی 202
- اشاره 202
- فرض دوم: زنده بودن یکی از پدر و مادر 221
- فرض سوم: زنده نبودن هیچ یک از پدر و مادر 250
- شرایط نگهداری کودک 273
- اشاره 273
- اسلام 273
- اشاره 273
- عقل 278
- آزادگی 280
- فارغ بودن از حقوق زوجیت 283
- امانتداری 295
- اقامت مادر 301
- عدم تغییر محل سکونت پدر 303
- سلامت از بیماری های مزمن و مسری 304
- از بین رفتن شرایط مادر 311
- از بین رفتن شرایط لازم برای نگهداری کودک 311
- اشاره 311
- از بین رفتن شرایط پدر 313
- بازگشت دوباره شرایط 316
- اشاره 316
- بازگشت دوباره شرایط در مادر 317
- اشاره 318
- اصول روابط کودک و مادر 319
- اشاره 319
- رابطه کودک با مادر 319
- رابطه کودک با پدر 321
- حضانت دیوانگان 322
- اشاره 322
- حضانت سفیهان 323
- اشاره 323
- اعتبار رشد در امور مالی 324
- اعتبار رشد در خروج از حضانت 325
- حضانت افراد بالغِ رشید 327
- اشاره 332
- جدایی کودک از مادر 333
- نظرات مطرح در متون فقهی 333
- جدایی کودک از سایر بستگان 342
- شرایط جدایی کودک از مادر 345
- جدایی فرد بالغ از مادر و سایر بستگان 352
- اشاره 354
- پیشگفتار 355
- اشاره 357
- تعریف واژه ها 357
- «صبی» 358
- «کافل» 361
- «ضایع» 361
- نظریات موجود در متون فقهی 363
- ضرورت نگهداری کودکان بی سرپرست 363
- اشاره 363
- گرفتن شاهد 374
- بلوغ و عقل 379
- اشاره 379
- رشد 380
- عدالت 385
- اسلام 391
- توانمندی های مالی 402
- استقرار در یک مکان 403
- جنسیت 408
- آزادگی (حُریّت) 409
- اشاره 412
- اشاره 412
- اموال همراه کودکان سرراهی 412
- انواع اموال کودک 412
- تأمین هزینه زندگی کودکان سرراهی 415
- اشاره 415
- مرحله اول، تأمین هزینه های کودک از اموال شخصی خود 415
- مرحله دوم، تأمین هزینه های کودک از سایر منابع 422
- اختلاف در هزینه نگهداری کودکان سرراهی 436
- اشاره 436
- اول، اختلاف در اصل هزینه 437
- دوم، اختلاف در میزان هزینه 437
- جنایت بر کودکان 440
- اشاره 440
- اشاره 440
- دوم، جنایت خطایی منجر به مرگ 443
- سوم، جنایت عمدی منجر به قصاص بر بدن 444
- چهارم، جنایت خطایی یا عمدی غیر منجر به قصاص بر بدن 446
- اول، جرایم خطایی 447
- جرایم کودکان سرراهی 447
- اشاره 447
- دوم، جرایم عمدی 448
- سوم، شبه عمد 449
- اشاره 450
- معیارهای حل اختلاف 450
- اشاره 450
- معیار دوم، بررسی ویژگی های افراد 453
- معیار سوم، بررسی وضعیت کودک 455
- ادعای رابطه نَسَبی با کودک 459
- اشاره 459
- اشاره 459
- ادعای وجود رابطه پدری با کودک 459
- ادعای وجود رابطه مادری با کودک 465
- ادعای وجود رابطه پدری و مادری با کودک 468
- انکار رابطه نَسَبی از سوی کودک 468
- اول، ولاء عتق 471
- سوم، ولاء امام 471
- راههای ایجاد خویشاوندی مجازی 471
- اشاره 471
- اشاره 471
- دوم، ولاء ضمان جریره؛ 471
- نظرات مطرح در متون فقهی 472
- خویشاوندی مجازی برای کودکان سرراهی 472
- پیشگفتار 476
- پذیرش اسلام از سوی کودک مراهق 477
- روش تعیین دین کودک 483
- اشاره 483
- روش دوم، اسارت 487
- روش سوم، محل پیدا شدن کودک 487
- اشاره 492
1- الکافی، 5/443، شمار3؛ تفسیر برهان، 1/483، شماره1247.
فصل سوم: وظایف مادر در دوره شیردهی
پیشگفتار
در دو آیه ای که توضیح آن گذشت، تنها به بیان این نکته بسنده شده است که مجموع دوره بارداری و شیر دهی، سی ماه و شیردهی در خلال دو سال انجام می شود، بدون آنکه توضیحی درباره چگونگی آن داده شود.
اما قرآن کریم به عنوان مهم و اصلی ترین منبع قانون گذاری اسلامی، مسأله شیر دادن کودک شیرخوار را ضمن دو آیه دیگر - البته در خلال بیان وضعیت زنانی که از شوهر خود جدا شده اند - به تفصیل مورد بررسی قرار داده است، آیه 233 از سوره بقره و آیه 6 سوره طلاق.
سکوت قرآن از بیان احکام شیر دادن کودک و چگونگی ارتباط میان سه رکن اصلی خانواده یعنی پدر، مادر و کودک، در زمانی که رابطه زناشویی میان والدین برقرار است،
این نکته را به ذهن می رساند که روشن بودن حکم این مسأله دلیل بر عدم طرح آن بوده است.
گویی نحوه تعامل والدین نسبت به فرزند خود، چه در دوره شیرخوارگی و چه پس از آن، چندان واضح است که نیازی به بیان آن نبوده، تنها در فرض جدایی و هنگامی که پیوند زوجیّت به هر دلیلی میان آنها گسسته می شود، ضرورت طرح خود را به شکلی جدّی رخ می نمایاند.