حضانت کودکان در فقه اسلامی صفحه 363

1- تذکره الفقهاء، 2/270.

2- مسالک الأفهام، 12/461؛ کفایه الاحکام، ص234.

3- شرائع الاسلام، 4/799؛ تحریر الکلام، 2/123؛ مسالک الأفهام، 12/462؛ الدروس، 3/73؛ اللمعه الدمشقیه، ص206؛ الدر المنضود، ص145؛ مجمع الفائده، 1/396؛ کفایه الاحکام، ص234.

4- مجمع الفائده، 1/395.

5- جامع المدارک، 5/251.

6- جامع المقاصد، 6/97.

7- جامع عباسی، ص251.

سلامت خود حمایت کند، دیگر این عنوان بر او صادق نبوده، احکامی که بعد از این خواهیم گفت، بر او جاری نخواهد بود.

حال اگر این کودک، دارای سرپرست باشد، به آنهاتحویل داده می شود، در غیر این صورت می باید کسی عهده دار نگهداری او باشد.

در قانون حمایت از کودکان بی سرپرست مصوب اسفند1359، ضمن اشاره به این مطلب آمده است:

ماده6: «طفلی که برای سرپرستی سپرده می شود، باید دارای شرایط زیر باشد:

الف - سن طفل از 12 سال کمتر باشد؛

ب - هیچ یک از پدر یا جد پدری یا مادر طفل شناخته نشده یا در قید حیات نباشند و یا کودکانی باشند که به مؤسسه عام المنفعه سپرده شده و سه سال تمام پدر یا مادر یا جد پدری او مراجعه نکرده باشند»(1).

ضرورت نگهداری کودکان بی سرپرست

اشاره

اگر در خیابان یا یکی از اماکن عمومی با کودکی روبه رو شویم که فاقد سرپرست است یا سرپرست قانونی اش او را به حال خود رها کرده و این کودک بدون داشتن سرپناه، سرگردان است چه باید بکنیم؟

نظریات موجود در متون فقهی

در متون فقهی در مقام بیان وظیفه افرادی که با چنین صحنه ای مواجه می شوند، سه نظریه وجود دارد:

نظریه اول، وجوب کفایی(2): بیشتر فقهای شیعه بر این باورند که برگرفتن کودکان