حضانت کودکان در فقه اسلامی صفحه 391

1- تذکره الفقهاء، 2/271؛ جامع المقاصد، 6/108.

2- شرائع الاسلام، 4/800.

3- زین الدین ابی علی حسن بن ابی طالب بن ابی مجد یوسفی، متوفای672.

4- کشف الرموز، 2/406.

5- وسائل الشیعه، 15/184-188.

6- وسائل الشیعه، 6/230-234.

7- الکافی، 5/299، شماره3.

8- الکافی، 5/299، شماره4.

آیا با اکتفا به اینکه مسلمان مادامی که از او فسقی ظاهر نشود عادل است(1)، می توان از اهمیت مسأله سرپرستی کودکان کاست؟

شاید با ملاحظه اهمیت مسأله کودکان بی سرپرست باشد که برخی از فقها با تفاوت گذاشتن میان «لقطه» و «لقیط»، ضمن تردید در لزوم سپردن مال به شخص غیر فاسق، درباره سپردن کودک به شخص غیر فاسق تأکید می ورزند، زیرا روش های حمایتی به منظور جلوگیری از سوء استفاده افراد غیر قابل اعتماد در مورد اموال، در خصوص کودکان وجود ندارد(2)؛ همچنین برخی از فقها برای حصول اطمینان بیشتر، حتی در موردی که یابنده کودک، فرد قابل اعتمادی است، لازم می دانند که شاهدی بر کار وی گواه باشد(3).

ناگفته پیداست که برای نگهداری از یک کودک تنها برخورداری از صلاحیت های اخلاقی کافی نیست، بلکه شرایط دیگری را نیز می طلبد که در خلال این مباحث به آنها اشاره خواهد شد.

اسلام

از جمله شرایطی که در پاره ای از متون فقهی برای یابنده کودک (ملتقط) بیان شده است، مسلمان بودن اوست(4).

برای فقهای ما این سؤال مطرح بوده است که آیا فرد غیر مسلمان می تواند کودک مسلمان را از سطح معابر برداشته، از او نگهداری کند؟ افزون بر این، آیا فرد غیر مسلمان

می تواند اداره زندگی کودک غیر مسلمانی را بر عهده بگیرد(5)؟

نظرات مطرح در متون فقهی

میان فقها در مسأله مسلمان بودن کسی که می خواهد از کودک بی سرپرستی