حضانت کودکان در فقه اسلامی صفحه 449

1- المبسوط، 3/345؛ جواهر الفقه، ص145-146، مسأله513؛ تذکره الفقهاء، 2/276؛ الجامع للشرایع، ص358.

2- شرائع الاسلام، 4/801؛ الدروس، 3/79؛ تذکره الفقهاء، 2/276.

3- المبسوط، 3/345؛ جواهر الفقه، ص145-146، مسأله513؛ تذکره الفقهاء، 2/276.

4- تذکره الفقهاء، 2/276.

5- المبسوط، 3/346؛ جواهر الفقه، ص145-146، مسأله513.

6- تذکره الفقهاء، 2/276؛ ارشاد الاذهان، 1/441؛ اللمعه الدمشقیه، ص206؛ جامع المقاصد، 6/124؛ شرح اللمعه، 7/78؛ مسالک الأفهام، 12/477.

7- ر.ک: المبسوط، 3/346.

همچنین این مطلب نیز مطرح شده است که اگر کودک غیر مسلمان (محکوم به کفر) باشد، پرداخت دیه بر عهده خزانه کشور نبوده، خود کودک باید آن را پرداخت کند(1).

سوم، شبه عمد

منظور از شبه عمد که از آن به «عمد الخطاء» نیز یاد می شود: حالتی است که شخص کاری را از روی قصد انجام می دهد ولی نتیجه ای از آن به وجود می آید که مورد نظر او

نبوده (عمد در فعل و خطا در قصد)؛ به عنوان مثال شخصی را عمدا با وسیله ای که غالبا

کشنده نیست به قصد ادب کردن می زند ولی او در اثر این کار می میرد(2).

از نظر فقهای شیعه در جنایت شبیه عمد، دیه از مال خود جانی تأمین می شود(3)؛ بنابر این، خسارت عمل مجرمانه کودک سرراهی را در این فرض باید از مال خود او تأمین کرد.