حضانت کودکان در فقه اسلامی صفحه 451

معیار اول، بررسی دلایل (بیّنه)

گروهی از فقها معتقدند که برای ارزیابی درستی یا نادرستی ادعای کسانی که مدعی یافتن کودک و اولویت در نگهداری او هستند، می باید مدارک و مستندات آنها را بررسی کرد.

1- یک نفر مدرک (بیّنه) دارد: اگر فرض کنیم یکی از دو نفر برای اثبات ادعای خود

مدرک یا شاهدی دارد، اما دیگری هیچ گواه یا مدرکی ندارد؛ فردی که دارای دلیل و مدرک است، به عنوان یابنده کودک (ملتقط) پذیرفته شده، نگهداری کودک (حضانت) به او سپرده می شود(1).

2- هر دو نفر مدرک (بیّنه) دارند: ممکن است دو نفر ادعا کنند که هریک از آنها به

تنهایی کودک را پیدا کرده، می باید نگهداری از او را بر عهده بگیرند و برای چنین ادعایی

مدرک یا گواهی نیز داشته باشند.

در این فرض باید بررسی کرد که مستندات هریک از آنها از چه زمانی یافتن کودک را توسط آنها تأیید می کند.

مدارک بدون زمان: اگر هریک از دو نفر بتوانند برای اثبات ادعای خود دلیل یا گواهی بیاورند که تنها بر یافتن کودک توسط هریک از آنها دلالت دارد، بدون آنکه نسبت

به زمانی که هریک از آنها مدعی هستند در آن زمان کودک را یافته اند، توضیحی بدهند؛ این دو مدرک با هم تعارض داشته، فاقد اعتبار خواهند بود.

در این صورت، حکم این فرض، نظیر حکم جایی است که هیچ کدام مدرکی برای اثبات ادعای خود ندارند.

مدارک زمان دار: چنانچه هر کدام از دو مدعی بتوانند دلیل یا گواهی بر درستی ادعای خود مبنی بر اینکه در زمانی خاص کودک توسط هر یک از آنها پیدا شده است، ارائه دهند، سه حالت قابل تصوّر است: