راهبردهای سیاسی امام باقر و امام صادق علیهما السلام در آماده سازی جامعه اسلامی برای ورود به عصر غیبت صفحه 48

نیز نقل کردند. (1)

برجسته ترین شاخصه رفتاری شیعیان در عصر رهبری امام باقر و امام صادق علیهما السلام که مانند دوران دیگر ائمه، نیز به عنوان فرهنگ رفتاری مذهبی تلقی می شد، تبعیت از آن بزرگواران بود. ولایت به عنوان یکی از پنج رکن اساسی در اسلام امّا از مهم ترین این ارکان در آرای نظام شیعه نهادینه شده بود تا آنجا که پذیرفتن بقیه ارکان منوط به قبول آن می شود. (2) لذا در

بررسی وضعیت فرهنگی شیعیان، به این نکته قابل تأمل می رسیم که

شیعیان تبعیت از رهبر و ولی خود را همیشه سرلوحه زندگی خود

می دانسته اند طوری که می توان آن را به عنوان فرهنگ تشیع تلقی کرد.

البته ولایت پذیری شیعیان نه براساس جهل یا خوف و غلبه، بلکه از طریق شناخت صحیح آن بزرگواران به عنوان رهبر، از سوی شیعیان صورت می گرفت. در این بین، افرادی از شیعیان نیز بودند که با امام باقر و امام صادق علیهما السلام مخالف بوده و عَلَم مخالفت با ایشان را بر افراشتند. (3)

5. جایگاه علمی باقرین علیهم السلام

در این قسمت سیره علمی امام باقر و امام صادق علیهما السلام مورد بررسی

قرار می گیرد.

الف) سیره علمی امام باقر علیه السلام: امام باقر علیه السلام از چهره های درخشانی است که هر اندیشمند محقّقی را به سوی خود جذب کرده است. ایشان بزرگ ترین

1- جمعی از نویسندگان، تاریخ تشیع، ص222-229؛ علی بن حسین(ابوالحسن) مسعودی، مروج الذهب و معادن الجوهر، ج3، ص217-219؛ احمدبن ابی یعقوب یعقوبی، تاریخ یعقوبی، ج3، ص66.
2- شیخ محمد کلینی، الکافی، ج2، ص18.
3- شیخ محمد کلینی، الکافی، ج1، ص188.