راهبردهای سیاسی امام باقر و امام صادق علیهما السلام در آماده سازی جامعه اسلامی برای ورود به عصر غیبت صفحه 54

خود شکایت کرد، حضرت مبلغ سیصد دینار به وی عطا کرد. (1)

امام صادق علیه السلام به مفضل بن عمر اموالی داده بود که هرگاه میان شیعیان اختلافی پیدا شد، با آن اموال اختلاف آنها را رفع کند. (2) مفضل بن عمر از وکلای امام در عراق بوده و به احتمال زیاد رفع مخاصمه تنها وظیفه مفضل نبوده، بلکه کمک به نیازمندان و امثال آن را نیز شامل می شده است. همچنین امام صادق علیه السلام به شیعیانی که به واسطه شرکت در قیام زید، آسیب دیده بودند، کمک کرد. نقل است که عبدالرحمان بن سیابه گفته است:

آن حضرت به من دینارهایی داد که من میان مصیبت دیدگان و آسیب دیدگان این حادثه تقسیم کردم. (3)

2. فرصت های شغلی شیعیان

یکی از مباحث مهم و مورد بحث شیعیان در زمان امام باقر و امام صادق علیهما السلام عدم ورود آنها به مشاغل دولتی بود چون شیعیان در اقلیت مخالف حکومت به شمار می رفتند، لذا وارد امور حکومت داری نمی شدند و همچنین بنا به مصالحی و به تشخیص امامان معصوم علیه السلام، آنها از این امور دور می ماندند، لذا شیعیان فقط در مشاغل آزاد فعالیت می کردند، این امر به لحاظ سیاسی، نوعی ضعف به حساب می آید چون به دلیل عدم ورود به مشاغل دولتی از خیلی فرصت ها دور می ماندند مانند اینکه اگر آنها در مناصب مختلف حکومت داری وارد می شدند در امور مختلف سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، حقوقی و...می توانستند شیعیان را حمایت کنند دیگر اینکه تجربه حکومت داری را نیز به دست می آوردند تا در موقع لزوم بتوان از آن

1- محمدبن یعقوب کلینی، اصول کافی، ج3، ص183.
2- محمدبن یعقوب کلینی، اصول کافی، ج2، ص209.
3- محمد بن حسن طوسی، اختیار معرفه الرجال (رجال الکشی)، ص338.