- مقدمه 1
- ویژگی این کتاب 2
- اشاره 5
- الف) آبادانی زمین 8
- ج) عوامل معنوی آبادانی و رفاه 8
- ب) حکومت و آبادی زمین 8
- لازمه های مسکن 11
- نیاز به مسکن 11
- قداست مسکن 13
- عزم ملی برای مسکن 14
- وظیفه حکومت در تأمین مسکن 14
- آزادی در انتخاب مسکن 15
- کارکرد مغفول مسکن 15
- مهارت در کنار امانت 24
- محکم کاری 24
- چند منظوره بودن مکان های عمومی 26
- رعایت روابط انسانی 26
- دوری از اشرافی گری، تکاثر، تجمل و تبرّج 27
- سادگی منزل مسئولان 31
- حفظ محیط زیست 32
- اشاره 36
- فصل دوم: مسکن اسلامی 36
- مسکن مبارک 37
- تهیه زمین و مصالح از مال حلال 39
- خانه سالمندان 40
- احترام به مالکیت خصوصی 40
- مسکن کم هزینه 41
- وسعت مسکن 41
- طبقات مسکن 43
- بی تکلّفی در مسکن 44
- دسترسی های مسکن 44
- نور طبیعی 45
- هوای مطبوع 46
- آسایش در مسکن 47
- بوستان بیرونی یا باغچه درونی؟ 47
- نزدیکی محل کار با مسکن 48
- حفظ حریم حیا در مسکن 48
- ممنوعیت تبدیل باغ به مسکن 49
- ممنوعیت اِشراف به خانه دیگران 49
- زندگی در خانه مخروبه 51
- مقاوم سازی مسکن در برابر زلزله 51
- پایه ساختمان 52
- تهویه ساختمان 53
- نمای ساختمان 53
- اتاق پذیرایی 54
- ایمنی و حفاظ خانه 55
- رنگ اتاق 56
- آراستن منزل 57
- نظافت خانه 57
- سرویس بهداشتی منزل 58
- وجود حیوانات در منزل 58
- آداب ورود به خانه 59
- نماز و عبادت در منزل 60
- تلاوت قرآن در منزل 60
- اثر وجود مجسمه در منزل 61
- معیار انتخاب مسکن 61
- عدم دلبستگی به مسکن 63
- اهمیت همسایه 68
- حفظ مسکن ورشکسته 71
- سکونت اقوام در یک محله 71
- نعمت های خدادادی در ساختمان ها 72
- اشاره 73
- امنیت مسکن 74
- امنیت راهها (راهنمایی و رانندگی) 77
- امنیت مرزها 78
- امنیت کافران 79
- امنیت مردگان 79
- امنیت حیوانات 79
- 2. رعایت عفت عمومی 80
- 3. برقراری عدالت 81
- 4. گسترش معنویت 82
- 5. رعایت تقوا و مبارزه با فساد 83
- 8. زیباسازی شهر 86
- 9. جایگاه هنر در شهر اسلامی 89
- 10. گسترش فضای سبز 90
- 11. تامین سرویس بهداشتی عمومی 92
- 12. توجه به شرایط منطقه و اقلیم 93
- 14. بهداشت شهر و مسکن 95
- 15. نوآوری با حفظ تجربیات 98
- 16. خودباوری و خوداتکایی 99
- 17. فاضلاب شهری 100
- 18. بینش سیاسی در اداره شهر 101
- 19. اداره شهر براساس قانون 103
- اشاره 103
- آسانی قوانین 106
- نظارت بر ساخت و ساز 107
- 20. حمل و نقل شهری 107
- اشاره 109
- 21. ساخت راههای وسیع و متعدد 109
- 22. جلوگیری از سدّ معبر 111
- نصب علائم و نشانه ها 111
- 23. رعایت حقوق شهروندی 113
- 24. ساماندهی تبلیغات شهری 114
- نمادها در شهر 115
- پایتخت کشور اسلامی 116
- زندگی پاک و طیب در شهر 117
- مسجد در شهر اسلامی 118
- خطر سوء استفاده از مسجد 120
- ساخت مسجد در مرکز شهر 121
- مشارکت در امور مسجد 123
- مناره بلند ممنوع 124
- محل دستشویی مسجد 124
- کتابت قرآن بر دیوار مسجد 124
- ساخت مدرسه 125
- ساخت بازار 125
- اطلاع رسانی در مسجد 125
- بوستان معنوی (کتابخانه) 126
- جایزه مسابقات 127
- زندان 128
- اختصاص محل برای اشیای گمشده 129
- سرای مستمندان و غریبان 129
- استراحت گاه مسافران 130
- قبرستان 130
- کشتارگاه 130
- خانه آخرت 132
توجه نکنند، باید تاوان امراضی را که در اثر حبس ادرار پیدا می شود، بدهند. شهرداری ها باید قبل از زیباسازی در و دیوار شهر، به این نیاز جدی بپردازند.
12. توجه به شرایط منطقه و اقلیم
خداوند در ساختمان بدن انسان، چشم را که عضو ظریفی است در گودی قرار داده و برای آن دربانی مثل مژه و جلدی مثل پلک و سایه بانی مثل ابرو آفریده است. اما گوش که باید همواره بشنود و بتواند جهت صدا را تشخیص دهد، به گونه ای دیگر آفریده و حفاظت شده است.
در ساخت وساز نیز باید متناسب با منطقه، مصالح را انتخاب نمود و طراحی کرد. گاهی کاه گل، گاهی سنگ، گاهی آجر، گاهی سقف شیروانی، گاهی مسطح؛ نمی توان یک طرح و نقشه و مصالح را برای همه جا به کار برد.
نقشه شهر و مسکن هر منطقه و اقلیم نیز، باید مناسب آنجا طراحی شود، زیرا چه بسا نقشه های یک اقلیم برای اقلیم دیگر کاربرد ندارد؛ مثلاً منطقه خشک
کویر با منطقه شرجی کنار دریا متفاوت است. بادگیرهایی که در مناطق کویری ساخته می شود، هوا را به حوضچه هدایت می کند تا مرطوب شود و بدن را خنک کند، ولی بادگیرهای مناطق کنار دریا باید به گونه ای باشد که در مسیر راه از رطوبت هوا کاسته شود.
حکمت خداوند در آفرینش میوه ها و محصولات به گونه ای است که با شرایط بومی تناسب دارد. در حدیث می خوانیم:
«إِذَا دَخَلْتُمْ بِلَاداً فَکُلُوا مِنْ بَصَلِهَا یَطْرُدْ عَنْکُمْ وَبَاءَهَا»(1)؛
هرگاه وارد منطقه ای شدید، از پیاز آن منطقه بخورید تا از بیماری های آن منطقه در امان باشید.
1- . وسائل الشیعه، ج25، ص213.