- مقدمه 1
- ویژگی این کتاب 2
- اشاره 5
- الف) آبادانی زمین 8
- ج) عوامل معنوی آبادانی و رفاه 8
- ب) حکومت و آبادی زمین 8
- نیاز به مسکن 11
- لازمه های مسکن 11
- قداست مسکن 13
- عزم ملی برای مسکن 14
- وظیفه حکومت در تأمین مسکن 14
- آزادی در انتخاب مسکن 15
- کارکرد مغفول مسکن 15
- مهارت در کنار امانت 24
- محکم کاری 24
- چند منظوره بودن مکان های عمومی 26
- رعایت روابط انسانی 26
- دوری از اشرافی گری، تکاثر، تجمل و تبرّج 27
- سادگی منزل مسئولان 31
- حفظ محیط زیست 32
- اشاره 36
- فصل دوم: مسکن اسلامی 36
- مسکن مبارک 37
- تهیه زمین و مصالح از مال حلال 39
- خانه سالمندان 40
- احترام به مالکیت خصوصی 40
- مسکن کم هزینه 41
- وسعت مسکن 41
- طبقات مسکن 43
- بی تکلّفی در مسکن 44
- دسترسی های مسکن 44
- نور طبیعی 45
- هوای مطبوع 46
- آسایش در مسکن 47
- بوستان بیرونی یا باغچه درونی؟ 47
- نزدیکی محل کار با مسکن 48
- حفظ حریم حیا در مسکن 48
- ممنوعیت اِشراف به خانه دیگران 49
- ممنوعیت تبدیل باغ به مسکن 49
- مقاوم سازی مسکن در برابر زلزله 51
- زندگی در خانه مخروبه 51
- پایه ساختمان 52
- تهویه ساختمان 53
- نمای ساختمان 53
- اتاق پذیرایی 54
- ایمنی و حفاظ خانه 55
- رنگ اتاق 56
- نظافت خانه 57
- آراستن منزل 57
- سرویس بهداشتی منزل 58
- وجود حیوانات در منزل 58
- آداب ورود به خانه 59
- تلاوت قرآن در منزل 60
- نماز و عبادت در منزل 60
- معیار انتخاب مسکن 61
- اثر وجود مجسمه در منزل 61
- عدم دلبستگی به مسکن 63
- اهمیت همسایه 68
- حفظ مسکن ورشکسته 71
- سکونت اقوام در یک محله 71
- نعمت های خدادادی در ساختمان ها 72
- اشاره 73
- امنیت مسکن 74
- امنیت راهها (راهنمایی و رانندگی) 77
- امنیت مرزها 78
- امنیت کافران 79
- امنیت مردگان 79
- امنیت حیوانات 79
- 2. رعایت عفت عمومی 80
- 3. برقراری عدالت 81
- 4. گسترش معنویت 82
- 5. رعایت تقوا و مبارزه با فساد 83
- 8. زیباسازی شهر 86
- 9. جایگاه هنر در شهر اسلامی 89
- 10. گسترش فضای سبز 90
- 11. تامین سرویس بهداشتی عمومی 92
- 12. توجه به شرایط منطقه و اقلیم 93
- 14. بهداشت شهر و مسکن 95
- 15. نوآوری با حفظ تجربیات 98
- 16. خودباوری و خوداتکایی 99
- 17. فاضلاب شهری 100
- 18. بینش سیاسی در اداره شهر 101
- اشاره 103
- 19. اداره شهر براساس قانون 103
- آسانی قوانین 106
- 20. حمل و نقل شهری 107
- نظارت بر ساخت و ساز 107
- اشاره 109
- 21. ساخت راههای وسیع و متعدد 109
- نصب علائم و نشانه ها 111
- 22. جلوگیری از سدّ معبر 111
- 23. رعایت حقوق شهروندی 113
- 24. ساماندهی تبلیغات شهری 114
- نمادها در شهر 115
- پایتخت کشور اسلامی 116
- زندگی پاک و طیب در شهر 117
- مسجد در شهر اسلامی 118
- خطر سوء استفاده از مسجد 120
- ساخت مسجد در مرکز شهر 121
- مشارکت در امور مسجد 123
- مناره بلند ممنوع 124
- محل دستشویی مسجد 124
- کتابت قرآن بر دیوار مسجد 124
- ساخت بازار 125
- اطلاع رسانی در مسجد 125
- ساخت مدرسه 125
- بوستان معنوی (کتابخانه) 126
- جایزه مسابقات 127
- زندان 128
- اختصاص محل برای اشیای گمشده 129
- سرای مستمندان و غریبان 129
- استراحت گاه مسافران 130
- کشتارگاه 130
- قبرستان 130
- خانه آخرت 132
لَکُمْ مِنَ الدِّینِ ما وَصَّی بِهِ نُوحا»(1)؛ یعنی از [احکامِ] دین، آنچه را که به نوح درباره آن سفارش کرد، برای شما تشریع کرد.
از این آیات استفاده می شود که پیامبر باید راه هدایت و کمال انبیای قبل را پیروی کند و این یعنی حفظ سنت های صحیح گذشته. اما اگر وحی یا عقل ضرورت هایی را برای فرد و جامعه تشخیص داد، باید به سراغ نوگرایی و ابتکار رفت و نباید از آن بهراسیم. شکستن سنت های غلط و نوآوری گاهی لازم و ضروری است. لذا در ساخت وساز باید به هر دو اصل توجه کرد: هم اصولی که گذشتگان آنها را به کار می گرفتند، هم شرایطی که زندگی امروز برای ما پیش آورده است.
16. خودباوری و خوداتکایی
اگر در ساخت وساز به خود تکیه نکنیم، هم کفران نعمت است، هم باعث خودباختگی درونی و از دست دادن اعتماد به نفس.
قرآن می فرماید: «وَ اجْعَلْنا لِلْمُتَّقینَ إِماما»(2). بندگان خوب خدا از خدا می خواهند که الگوی دیگران باشند، نه مقلد بیگانگان. در فقه اسلامی، انسان سالم اگر در حال نماز به چیزی تکیه دهد، نمازش باطل است و این حکم به ما درس می دهد که باید روی پای خویش بایستیم. قرآن نشانه جامعه اسلامی را ایستادن روی پای خود می داند و می فرماید:
«فَاسْتَوی عَلی سُوقِه»(3)؛
جامعه اسلامی مثل درختی است که روی پای خودش ایستاده است.
1- . شوری: 13.
2- . فرقان: 74.
3- . فتح: 29.