اتحاد و انسجام صفحه 288

دعوت کرد تا برای ملاقات و مذاکره در قصر او حضور یابد. شهید مدرّس در این ملاقات با استقامت و شجاعت و اعتماد به نفس شگفت انگیزی سخن گفت و از دولت عثمانی خواست تا از الحاق قسمتی از خاک آذربایجان به کشورش جلوگیری به عمل آورد. (1) مرحوم آیت اللّٰه مدرّس در ملاقات با دیگر شخصیّتهای این کشور از وحدت مسلمین و زمینه های اقتدار مسلمانان و پیشرفت اسلام سخن گفت. (2)- در دیداری که ایشان با خلیفۀ عثمانی داشتند، وی شهید مدرّس را بسیار احترام نموده و می گوید: «اگر از تمامی کشورهای اسلامی دولتی بزرگ و با وحدت به وجود آید سبب پیشرفت اسلام و مسلمین است و این تنها دوای درد مسلمانها می باشد». مرحوم مدرّس در جواب می گوید: «بلی صحیح است ولی اگر مرام یا دین، مبنای وحدت جامعه قرار گیرد باید در همه جا به یکسان جامۀ عمل بپوشد و وحدتی که در یک جامعه افراد قوی حاکم، و بقیه محکوم باشند وحدت نیست». (3)

1- (1) . گلشن ابرار، ج2، ص567، به نقل از مدرّس قهرمان آزادی، حسین مکّی، ج1، ص140 - 141..
2- (2) . گلشن ابرار، ج2، ص567، به نقل از مدرّس مجاهدی شکست ناپذیر، ص42..
3- (3) . دیدار با ابرار (67)، ص113، به نقل از مدرّس مجاهدی شکست ناپذیر، ص42..