اتحاد و انسجام صفحه 354

اندیشه ها

- سیّد قطب، آفت جوامع اسلام را ملّی گرایی می دانست و معتقد بود تا وحدت میان مسلمانان جهان حاصل نشود امپریالیسم غرب، بر منابع مالی مسلمانان چنگ اندازی خواهد کرد. علّت مخالفت سیّد قطب با ملّی گرایی این بود که ملّی گرایی در مقابل وحدت مسلمانان قرار گرفته است.

- وی معتقد بود هر جا مسلمانی هست آن جا قلمرو اسلام است و اگر کشوری اجنبی به یکی از کشورهای اسلامی حمله کند به اسلام حمله کرده است.

- او می گفت: اسلام بیش از دو نوع جامعه نمی شناسد «جاهلی»؛ «اسلامی»؛ جامعۀ اسلامی مجموعه ای است که در تمامی ابعاد، عقیده و عبادت، شریعت و احکام، سلوک و اخلاق، اسلام در آن تحقّق یافته است و جامعۀ جاهلی مجموعه ای است که نه به اسلام عمل می کند نه اعتقادش از اسلام است و نه ارزشها و ضوابطش و نه نظام و قوانینش و نه سلوک و اخلاقش. (1)تلاش ها

- در جریان ملّی شدن صنعت نفت، سیّد قطب نامه ای به آیت اللّٰه کاشانی نوشت و از نهضت ملّی شدن صنعت نفت ایران حمایت کرد. به اعتقاد او نهضت ملّی شدن صنعت نفت، ملّی نیست بلکه نهضتی اسلامی به رهبری یک روحانی است. همچنین سیّد در این نامه مسلمانان را به وحدت و دوری از تفرقه دعوت نمود. (2)بخشی از این نامه چنین است:

«... کسانی که امروزه خواستار تشکل و وحدت جهان اسلام در یک جبهه و تحکیم این جبهه هستند، تنها به روحانیون و اخوان المسلمین و افرادی که تفکّر و اندیشۀ اسلامی را باور دارند خلاصه نمی شود... استعمار غربی می داند که اگر