فرهنگ مدرنیته و توهم صفحه 93

1- منظور از تمدن اسلامی؛ شرایطی است که تمام اعضاء و ابزار آن متذکر عهد معنوی و روحانی انسان می باشد. که برای پیگیری این مطلب می توانید به مباحث «تمدن زایی شیعه» رجوع فرمایید.

محکوم بودن در زیر لگدهای این فرهنگ است، تصور حکیمانه ای نیست و هنر ملت ما، درست تصمیم گرفتن در چنین شرایطی است.(1)

در فصل نهم همچنان که ملاحظه می فرمایید، می خواهیم این سؤال را جواب دهیم که «چگونه می توان از مدرنیته عبور کرد؟» کسانی که مدرنیته را نشناسند، تصور می کنند همین که از فردا تصمیم گرفتند از غرب و مظاهر غرب فاصله بگیرند، می توانند زندگی دیگری را شروع کنند. این خیال خام حتماً به شکست می انجامد، امّا کسانی که مدرنیته و ابعاد ریشه دار آن را می شناسند و قبول هم دارند در کمک به بشریت مشکلاتی را به وجود آورده است، دو گروه می شوند؛ عدّه ای معتقدند چون امکان عبور از مدرنیته را نداریم و تجهیزات لازم برای جایگزینی فرهنگ مدرنیته در ما وجود ندارد، چاره ای نداریم که کج دار و مریز با آن برخورد کنیم - از یک طرف تماماً به استقبال آن نرویم و از طرفی پشت به آن نکنیم، در امور فردی دنبال دین باشیم و در امور اجتماعی و سیاسی و اقتصادی هم به دنبال مدرنیته برویم- گروه دیگر معتقدند در عین این که عبور از مدرنیته، کار مشکل و درازمدتی است، ولی اسلام - به خصوص تشیع- امکان عبور از مدرنیته را دارد و با جایگزینی دینِ «حِکمی- حضوری»، نه تنها از آفات مدرنیته آزاد می شویم بلکه به شرایط فوق العاده زیبای زندگی «حضوری- حکمی» دست می یابیم که بشر در چنین شرایطی زمین را به آسمان متصل