- سخن ناشر 1
- تعریف و ویژگی های بانک داری اسلامی 6
- اشاره 6
- تاریخچه بانک داری بدون ربا 10
- 1. نظام اقتصاد سرمایه داری 20
- حوزه فعالیت بانک داری در نظام اقتصادی سرمایه داری 20
- 2. اهداف نظام اقتصاد سرمایه داری 20
- 3. جایگاه بانک در نظام اقتصاد سرمایه داری 22
- 4. تعریف بانک در نظام سرمایه داری 23
- 5. شیوه فعالیت بانک ها 24
- 1. نظام اقتصادی اسلامی 25
- حوزه فعالیت بانک داری در نظام اقتصادی اسلام 25
- 2. اهداف نظام اقتصادی اسلام 26
- 3. جایگاه بانک در نظام اقتصادی اسلام 29
- اشاره 33
- مشکلات پیش روی نظام بانک داری اسلامی 33
- مشکلات عملیاتی 38
- کارکردهای بانک در نظام اسلامی 40
- انواع قراردادهای مشارکتی 44
- بانک داری سرمایه گذاری 46
- 1. بانک های سرمایه گذاری با خدمات کامل یا سوپرمارکت مالی 49
- انواع بانک های سرمایه گذاری 49
- 3. بانک های سرمایه گذاری تخصصی یا بوتیک بانک 50
- تاریخچه بانک سرمایه گذاری 51
- حوزه فعالیت بانک های سرمایه گذاری 52
- مزایای بانک سرمایه گذاری 55
- معایب بانک های سرمایه گذاری 57
- کارکردهای بانک های سرمایه گذاری 58
- بانک داری توسعه ای - تخصصی 63
- تاریخچه بانک داری توسعه ای 64
- حوزه فعالیت بانک های توسعه ای 70
- اشاره 70
- 2. فعالیت بانک های توسعه ای در سطح کلان اقتصادی 71
- مزایای بانک های توسعه ای یا تخصصی 72
- معایب بانک های توسعه ای یا تخصصی 74
- 1. کارکردهای اجرایی 75
- 2. کارکردهای ستادی 75
- کارکردهای واسطه ای 76
- بانک های تجاری 78
- تعریف بانک تجاری 79
- انواع بانک های تجاری 80
- تاریخچه بانکداری تجاری 81
- حوزه فعالیت بانک های تجاری 81
- مزایای بانک تجاری 82
- کارکرد بانک های تجاری 83
- معایب و مشکلات بانکداری تجاری 83
- اشاره 83
- اشاره 84
- الف) حساب جاری 85
- 2. تخصیص منابع در بانک های تجاری 86
- ب) حساب پس انداز 86
- اشاره 86
- ج) حساب سپرده ثابت 86
- ج) تنزیل بروات تجاری 87
- ب) اعطای اعتبار با تضمین 87
- الف) اعطای اعتبار اضافه برداشت 87
- د) اعطای وام 88
- چهار نوع وام بانکی در بانکداری خرد 88
- بانک داری محدود 90
- اشاره 90
- 1. تاریخچه بانک داری محدود 93
- 2. تعریف بانک داری محدود 100
- 3. حوزه فعالیت بانک داری محدود 105
- 4. مزایای بانک داری محدود 107
- 5. معایب و مشکلات بانک داری محدود 112
- 6. کارکردهای بانک داری محدود 123
- بانک داری جامع 132
- اشاره 132
- 1. تعریف بانک جامع 134
- 2. تاریخچه بانک داری جامع 135
- 3. حوزه فعالیت بانک داری جامع 138
- 4. مزایای بانک داری جامع 139
- 6. کارکردهای بانک داری جامع 149
- بانک داری خرد 153
- اشاره 153
- 1. تعریف بانک داری خرد 154
- 2. تاریخچه بانک داری خرد 156
- 3. حوزه فعالیت بانک داری خرد 163
- 4. مزایای بانک داری خرد 164
- 5. معایت بانک داری خرد 165
- 6. کارکردهای بانک داری خرد 166
- الگوی فعلی بانک داری بدون ربا در ایران 169
- معرفی الگوی برآمده از قانون عملیات بانکی بدون ربا 172
- اهداف نظام بانکی جدید 173
- وظایف نظام بانکی جدید 174
- تجهیز منابع در سیستم بانک داری بدون ربا 175
- تخصیص منابع در قانون عملیات بانکی بدون ربا 177
- نقش هریک از انواع تسهیلات اعطایی در تأمین مالی 178
- اشاره 178
- 1. تسهیلات اعطایی مبادله ای 186
- 2. تسهیلات اعطایی در ارتباط با تعهدات 191
- 3. تسهیلات اعطایی در ارتباط با وام دهی قرض الحسنه 192
- خدمات 194
- مشکلات الگوی برآمده از قانون عملیات بانکی بدون ربا 195
- الگوی بانک داری اسلامی (مدل عقد وکالت) 225
- الگوی وکالت بانک داری اسلامی شهید صدر 227
- تجهیز منابع پولی در مدل وکالتی شهید صدر 227
- تخصیص منابع پولی در مدل وکالتی شهید صدر 229
- ارائه خدمات بانکی 232
- الگوی بانک داری اسلامی (مدل قرض الحسنه) 237
- الگوی بانک داری اسلامی شهید آیت الله بهشتی 240
- 1. حساب قرض الحسنه جاری 241
- تجهیز منابع بانکی در الگوی بانک داری اسلامی شهید بهشتی 241
- 3. بودجه عمومی دولت 242
- 4. تخصیص منابع بانکی در الگوی بانک داری اسلامی شهید بهشتی 244
- خدمات بانکی در الگوی بانک داری اسلامی شهید بهشتی 245
- نقد و بررسی الگوی بانک داری اسلامی شهید بهشتی 248
- 1. تعریف بانک داری اخلاقی 253
- اشاره 253
- 2. الگوی تجهیز منابع در بانک داری اخلاقی 254
- 3. الگوی تخصیص منابع در بانک داری اخلاقی 254
- 4. اخلاق در بانک داری اسلامی 256
- 5. تفاوت های بانک داری اسلامی و بانک داری اخلاقی 259
- الگوی بانک داری اسلامی (مدل بانک داری تخصصی) 261
- الگوی جدید بانکداری بدون ربا 262
- فرض های الگوی جدید 263
- 1. بانک های تجاری 264
- الف) تجهیز منابع 264
- انواع بانک ها در الگوی جدید 264
- اشاره 264
- ب) تخصیص منابع 265
- الف) تجهیز منابع 267
- اشاره 267
- ب) تخصیص منابع 268
- ج) سرمایه گذاری مستقیم 269
- اشاره 270
- 3. بانک های جامع 270
- ویژگی های بانک های جامع 271
- الگوی بانک داری اسلامی (مدل فروش خدمات) 275
- معرفی الگوی بانک داری اسلامی دکتر مظاهری 276
- تخصیص منابع بر اساس این الگو 279
- اشاره 280
- الگوی بانک داری اسلامی (مدل تفکیک) 280
- 1. مفروضات مدل تفکیک 282
- الف) تفکیک حسابداری 283
- 2. تشریح ابعاد تفکیک (حسابداری، حقوقی، هلدینگ) 283
- ب) تفکیک حقوقی 284
- اصل تخصص گرایی 286
- اشاره 288
- 1. تخصص گرایی بر اساس نوع قرارداد 288
- انواع تخصص گرایی 288
- تأمین حداکثری خواسته های شرع و حذف کامل ربا 292
- معرفی الگوی تفکیک 295
- بانک های قرض الحسنه 298
- تجهیز بانک های قرض الحسنه 298
- قرارداد حقوقی و شرعی تجهیز در بانک های قرض الحسنه 298
- انواع سپرده های بانک های قرض الحسنه 300
- 1. شیوه تخصیص تسهیلات قرض الحسنه به نیازمندان 303
- تخصیص بانک های قرض الحسنه 303
- 2. ضرورت تدوین آیین نامه اعطای تسهیلات قرض الحسنه 305
- 3. انواع تخصیص بانک های قرض الحسنه 307
- بخش سرمایه گذاری 309
- اشاره 309
- 1. تخصیص مؤسسات و بانک های بخش سرمایه گذاری 310
- 2. تخصص گرایی بر اساس قراردادهای مالی 310
- 3. انگیزه متقاضیان عقود مبادله ای 313
- 4. مؤسسات مالی و بانک های فعال در بخش سرمایه گذاری 315
- تخصص گرایی بر اساس فعالیت های اقتصادی 316
- تجهیز بخش سرمایه گذاری 319
- تجهیز مؤسسات مالی بخش سرمایه گذاری در تخصص گرایی بر اساس عقود 320
- تجهیز مؤسسات مالی در تخصص گرایی بر اساس فعالیت های اقتصادی 327
- اشاره 331
- بانک داری اسلامی در کشور امارات متحده عربی 331
- 1. وظایف هیئت فتوا و نظارت شرعی در کشور امارات 332
- حساب های اسلامی 334
- الف) تأمین مالی ماشین ها 335
- 4. الگوی بانک اسلامی دبی در بخش تخصیص منابع 335
- 5. موارد تخصیص منابع در بانک اسلامی دبی 335
- ب) تأمین مالی مسکن 336
- ج) تأمین مالی شخصی 336
- د) تأمین مالی شرکت های بزرگ 337
- 6. بخش عمومی 338
- الف) خدمات بانکی 339
- کارت های اسلامی 339
- 7. الگوی بانک اسلامی دبی در بخش خدمات 339
- ب) صندوق های امانات 340
- اشاره 340
- ج) برنامه تکافل اسلامی 340
- سوم) مزایا و فواید 341
- دوم) برنامه تکافل اسلامی «مراقبت از من» 341
- یکم) صندوق قرض الحسنه 342
- اشاره 342
- د) خدمات اجتماعی 342
- دوم) صندوق زکات 343
- 1. اهداف بانک بین المللی اسلامی سوریه 344
- اشاره 344
- 2. الگوی بانک بین المللی اسلامی سوریه در بخش تجهیز منابع 345
- الف) بیع مرابحه 347
- 3. الگوی بانک بین المللی اسلامی سوریه در بخش تخصیص منابع 347
- اشاره 347
- ب) استصناع 347
- ه) بیع سلم 348
- ج) عقد اجاره 348
- د) وکالت 348
- و) سرمایه گذاری طبق عقد مشارکت 349
- ز) عقد مضاربه 349
- الگوی بانک بین المللی اسلامی سوریه در بخش خدمات بانکی 350
- اشاره 350
- هیئت شرعی در بانک بین الملل اسلامی سوریه 350
- اشاره 351
- 1. الگوهای بانک داری اسلامی در «میزان بانک» 352
- 2. الگوی تجهیز منابع در پاکستان 353
- الف) حساب جاری روپیه 354
- 3. الگوی «میزان بانک» پاکستان در بخش تجهیز منابع 354
- د) حساب پس انداز دلار/پوند/ یورو 355
- ج) حساب پس انداز روپیه 355
- 5. انواع گواهی نامه ها 356
- 6. الگوی تخصیص منابع بانک پاکستان 358
- 7. الگوی بخش خدمات بانک داری در پاکستان 360
- اشاره 361
- ب) تسهیلات خرید خانه آسان 362
- الف) تسهیلات اجاره خودرو 362
- اشاره 363
- 9. تأمین مالی نیازمندان وجوه 363
- الف) مضاربه 363
- ج) استصناع 364
- ب) تجارت 364
- الگوی تجهیز منابع در بانک توسعه اسلامی 366
- الگوی بانکداری بانک توسعه اسلامی 366
- الگوهای تخصیص منابع در بانک توسعه اسلامی 367
- الگوی بانک داری اسلامی در کشور عربستان سعودی 369
- اصول اساسی بانک الراجحی 370
- اجرای قوانین و دستورالعمل ها 372
- الگوی بانک اسلامی الراجحی در تجهیز و تخصیص منابع بانک 373
- اشاره 374
- 1. الگوی بانکداری بانک اسلامی بحرین در بخش تجهیز منابع 375
- الف) حساب جاری (ودیعه) 375
- ب) حساب پس انداز (ودیعه) 376
- د) حساب تجوری 377
- و) سپرده سرمایه گذاری آموزشی (اقرأ) 378
- ه) حساب Vevo 378
- 2. الگوی بانکداری بانک اسلامی بحرین در بخش تخصیص منابع 379
- 3. الگوی بانکداری بانک اسلامی بحرین در بخش خدمات بانکی 381
- آشنایی با بانک اچ.اس.بی.سی امانا 385
- الگوی عملیات بانک داری اسلامی اچ.اس.بی.سی امانا 387
- الف) حساب های جاری 387
- 1. الگوی عملیاتی بانک اچ.اس.بی.سی در بخش تجهیز منابع 387
- ب) حساب های پس انداز شرعی 388
- ج) حساب های سرمایه گذاری مدت دار 388
- دوم) اجاره 389
- الف) ابزارهای مالی مورد استفاده 389
- چهارم) مشارکت 389
- سوم) مرابحه 389
- یکم) مضاربه 389
- 3. الگوی عملیاتی در بخش خدمات بانکی 392
- الف) بیمه اسلامی 392
- ب) حقوق بازنشستگی 393
- ج) کارت های امانه 393
- د) خدمات بانکداری اینترنتی 394
- ه) مزایا 394
- 4. خدمات عام المنفعه 394
- اشاره 395
- 3. تأمین مالی افراد، شامل نیازهای مصرفی و تجاری 398
- 2. تخصیص منابع بانک اسلامی بوبیان 398
- 4. خدمات بانکی 400
- 5. وظایف هیئت شرعی در بانک داری اسلامی کویت 400
شد. در بانک داری سنتی که اساس عملیات آن بر قرض پایه گذاری شده است، ریسک عملیات به شکل مطلوب توزیع نمی شود. در واقع هم صاحبان منابع و هم مصرف کنندگان این منابع بر مبنای روابط حقوقی ایجادشده بین بانک و مشتری داین و مدیون بانک هستند. سپرده گذار به صورت جداگانه و فارغ از هر نوع اتفاق مطلوب یا نامطلوب اقتصادی و تحت هر شرایطی بانک را ملزم به تأییدیه طلب خود می داند. در بانک داری بدون ربا به واسطه اصول تعریف شده بین سپرده گذار، بانک و تسهیلات گیرنده، این قبیل مشکلات تا حدودی برطرف شده است. ازاین رو، بانک داری اسلامی در بحران ها می تواند خود را به خوبی حفظ کند. دلیل آن این است که ریسک را بین سپرده گذار و بانک و گیرنده تسهیلات توزیع می کند و این ارتباط به گونه ای برقرار می شود که در شرایط بحران هیچ کدام از آنها به تنهایی زیانی تحمل نمی کنند؛ یعنی اگر شرایط تورمی باشد، سود، هم نصیب سپرده گذار می شود و هم نصیب بانک. در شرایط رکود هم این امر توزیع می شود و در واقع بانک به عنوان واسطه وجوه، هم تورم را پوشش می دهد و هم رکود را جبران می کند.
از طرفی سرمایه گذاری در شرکت های فعال در زمینه تولید و عرضه تنباکو، الکل و قمار برای بانک ها و مؤسسات مالی اسلامی ممنوع است. علاوه براین ها، براساس قوانین اسلامی دریافت بهره که به منزله رباخواری از آن یاد می شود، ممنوع است و هر دو طرف در سود و زیان حاصل، از سرمایه گذاری شریکند.
مشکلات پیش روی نظام بانک داری اسلامی
اشاره
هر سیستم در جهت دستیابی به یک هدف غایی ایجاد می شود و در مسیر رسیدن به آن هدف شروع به حرکت می کند. شرایطی را که در این مسیر ممکن