- سخن ناشر 1
- اشاره 6
- 1-منابع اصیل(دست اول) 8
- اشاره 8
- درباره منابع 8
- الف)کتاب های تاریخی 8
- ب)کتاب های جغرافیایی 14
- ج)کتاب های تراجم(شرح حال) 15
- 2-منابع جدید 16
- اشاره 21
- جغرافیای آسیای مرکزی 22
- 1-محدوده جغرافیایی 22
- اشاره 25
- 2-جغرافیای طبیعی 25
- الف)رودخانه ها 25
- ب)دریاچه ها 28
- ج)کوه ها 29
- الف)ختلان 30
- اشاره 30
- 3-شهرهای مهم ماوراءالنهر 30
- ب)چغانیان 31
- ج)کاث 32
- د)گرگانج(جرجانیه) 32
- ه(خیوه 33
- و)بخارا 33
- ح)سمرقند 35
- ز)سغد(صغد) 35
- ط)اشروسنه 36
- ک)خجنده 37
- م)ایلاق 38
- ن)اسبیجاب 39
- چکیده 40
- پرسش ها 41
- فعالیت های پژوهشی 41
- دوره ماقبل تاریخ 42
- اشاره 42
- عصر فلزات 45
- 1-دوران آریاییان نخستین 47
- عصر تمدن های باستانی 47
- 3-عصر ماساژت ها 53
- 4-عصر یونانیان(سلوکیان) 55
- 5-عصر اشکانیان(249ق.م-224م) 59
- 6-عصر کوشانی ها 61
- 7-عصر هپتالیان(هفتالیان،هیاطله) 63
- 8-عصر ساسانیان(224-635 م) 65
- چکیده 69
- پرسش ها 71
- فعالیت های پژوهشی 71
- دوره فتوحات 72
- اشاره 72
- 2-فتوحات نهایی 76
- دوره والیان 81
- 1-والیان اموی 81
- اشاره 81
- قیام شریک بن شیخ مهری 87
- شورش های مهم در دوره والیان عباسی 88
- اشاره 88
- گسترش اسلام در عصر و الیان 91
- چکیده 94
- پرسش ها 96
- فعالیت های پژوهشی 96
- طاهریان(205-259ق/821-873م) 97
- اشاره 97
- 1-خاندان سامانی 106
- 2-امیر اسماعیل بنیان گذار پادشاهی سامانیان 108
- 3-سامانیان در اوج قدرت 111
- 5-سقوط سامانیان 120
- فرهنگ و تمدن ماوراءالنهر در عصر طاهری و سامانی 121
- 1-تشکیلات اداری 121
- 3-مذهب 124
- 4-دانش 128
- 5-علوم دینی 130
- الف)ریاضیات و نجوم 134
- 6-علوم غیر دینی 134
- ب)طب 135
- ج)جغرافیا 136
- 7-مراکز علمی 137
- 8-شعر و شاعران 138
- 9-تولیدات و صنایع 140
- الف)منسوجات 140
- ب)کشاورزی 140
- ج)فلزات و سنگ های معدنی 141
- ه(فن و صنعت 143
- چکیده 145
- پرسش ها 147
- فعالیت های پژوهشی 147
- اشاره 148
- اشاره 149
- ترکان قاراخانی(ایلک خانان) 149
- 1-ظهور قراخانیان 150
- 2-حاکمیت مطلق 152
- 4-قراخانیان تابع سلجوقیان 157
- 6-قراختاییان در آسیای میانه 164
- 1-ایالت خوارزم 168
- 2-حکومت خوارزم پیش از حاکمیت ترکان 168
- 3-خوارزم شاهیان ترک در یک نگاه کلی 170
- 4-حکومت خوارزم شاهیان بر خوارزم 171
- 5-حکومت خوارزم شاهیان بر تمام ماوراءالنهر 174
- 6-پایان حکومت خوارزم شاهیان 178
- فرهنگ و تمدن در دوره حاکمیت ترکان 181
- 1-مذهب 181
- 2-علوم و عالمان 185
- الف)مراکز آموزش 185
- ب)علوم دینی 187
- ج)علوم غیردینی 190
- د)ادب و شعر 195
- چکیده 199
- فعالیت های پژوهشی 202
- پرسش ها 202
- اشاره 203
- ورود مغولان به ماوراءالنهر 204
- اولوس جغتای 209
- اشاره 209
- 2-جانشینان جغتای 213
- حکومت تیموریان 223
- اشاره 223
- 1-حکومت امیر تیمور 224
- 2-فرزندان تیمور بر اریکه قدرت 231
- 3-تمدن اسلامی ماوراء النهر در دوره تیموری 236
- ازبکان 241
- اشاره 241
- اشاره 241
- 1-شیبانیان 241
- الف)از ابوالخیرخان تا شیبانی خان 242
- ب)از اقتدار تا انحطاط 246
- 2-هشترخانیان(آستاراخانیان)(1006-1198ق/1599-1785م) 251
- الف)نسب و آغاز حکومت 251
- ب)دوره اقتدار 253
- چکیده 260
- فعالیت های پژوهشی 263
- پرسش ها 263
- اشاره 264
- خان های بخارا(منغیت ها)(1199-1242ق/1784-1826م) 266
- خان های خیوه(خوارزم) 271
- خان های خوقند 273
- روابط روسیه تزاری و آسیای میانه تا آغاز قرن نوزدهم میلادی 274
- اشاره 274
- 1-سلطه روسیه بر آسیای میانه در قرن نوزدهم میلادی 277
- چکیده 286
- فعالیت های پژوهشی 287
- پرسش ها 287
- اشاره 288
- اشاره 289
- اشاره 294
- اقوام و ممالک قدیمی منطقه قفقاز 294
- 1-شِروان 294
- 2-طَبَرسَران 296
- 3-سرزمین خیداق ها 296
- 5-الّان(ارّان) 299
- 6-سرزمین بُلغارها 300
- تاریخچه قفقاز تا ورود اسلام 302
- تقسیمات سیاسی منطقه قفقاز در حال حاضر 308
- چکیده 310
- فعالیت های پژوهشی 312
- پرسش ها 312
- اشاره 313
- فتح قفقاز 313
- دوره حکومت امویان 317
- دوران عباسیان 323
- اشاره 323
- 1-امارت های محلی 324
- اشاره 324
- الف)یزیدیان در شروان 325
- ج)ساجیان 328
- د)کَنکَریان(سَلّاریان مسافریان) 331
- ه(رَوّادیان ازدی 335
- و)بنی دُلَف 340
- ز)شَدّادیان در گنجه 341
- ح)امارت های غیر مسلمان 345
- 2-حکومت سلجوقیان 346
- چکیده 349
- فعالیت های پژوهشی 351
- پرسش ها 351
- اشاره 352
- فتوحات مغولان 352
- اولوس جوجی(اردوی طلایی) 355
- سلطه تیموریان 361
- شروان شاهان 363
- صفویان 365
- 1-شروان در دوره نخست صفویان 365
- 2-شروان و شاه عباس 371
- 3-ضعف صفویان و استیلای روس و عثمانی 373
- از سلطه نادر افشار تا حاکمیت آغامحمدخان قاجار 378
- استیلای روس ها 383
- 1-پیشروی روس ها در قفقاز و درگیری با قاجارها 383
- 2-آخرین نبردها و از دست رفتن قفقاز 390
- الف)نبرد اصلاندوز و عهدنامه گلستان 390
- ب)معاهده ترکمانچای و از دست رفتن کامل قفقاز 392
- ج)مقاومت مسلمانان در برابر اشغال گران روسیه 394
- چکیده 399
- پرسش ها 401
- فعالیت های پژوهشی 401
- اشاره 402
- شعر و ادب در قفقاز 404
- علم و دانش 408
- چکیده 411
- فعالیت های علمی 413
- پرسش ها 413
از این پس،مدتی سربازان ترک خاندان ساجی در آذربایجان نفوذ داشتند و موجب بروز درگیری هایی با امرای محلی می شدند.در این گیر و دار،شخصی به نام«دیسم»از طوایف کرد منطقه،قدرت بیشتری به دست آورده و از سال 326 قمری/938 میلادی بر امور آذربایجان مسلط شد.این وضعیت تا سال330 قمری/942 میلادی که یک خاندان ایرانی به نام کنکریان یا سالاریان قدرت را به دست گرفتند،ادامه داشت.
د)کَنکَریان(سَلّاریان مسافریان)
در اوایل قرن4 هجری/10 میلادی،یکی از خاندان های محلی به نام کنکریان،امارتی در«تارم»گیلان برپا کردند که به زودی بر آذربایجان،اران،ارمنستان و نواحی دیگری سلطه یافتند.این خاندان به نام های مسافریان و سالاریان نیز خوانده شده اند و دارای دو شاخه،یکی در آذربایجان به مرکزیت اردبیل،و دیگری در اران به مرکزیت شهر گنجه بودند. (1)
محمد بن مسافر،بنیان گذار این خاندان به شمار می رود.او و پدرش در ابتدای کار با«دیلمیان»و«جستانیان»،حاکمان محلی«دیلمستان»در ارتباط بودند.خواهر محمد،همسر یکی از شاهان جستانی بود و محمد بن مسافر،دختر یکی از این امیران را به زنی گرفته بود.با این حال،قدرت و شوکتی نداشتند تا زمانی که بر دژ شمیران تسلط یافتند و پس از آن،دژ تارم را که جزء ولایت قزوین بود،تحت امر خود درآوردند.قدرت خاندان کنکری از این زمان رو به فزونی نهاد و به تدریج به امارتی مستقل بدل شدند. (2)در درگیری های اوایل سده4 هجری/10
1- (1) .نسب نامه خلفا و شهریاران،ص275 و 276.
2- (2) .کسروی،شهریاران گمنام،ص45 و 46.