تاریخ تحلیلی آندلس صفحه 13

دارالاماره (القصر القدیم) و قصور بنی عباد (اسماعیل و معتمد)، قصرالمبارک، قصرالثریا، قصرالزاهی، قصرالوحید، قصرالزاهر (مجموعه " elalcazer") و اماکن تفریحی بنی عباد، مانند: دارالمزینه، مجلس المعرس، منتز وادی مصلح، کاخ های موحدین (کاخ البحیره و دیگر کاخ های بزرگان موحدین...) از جمله ده ها ابنیه مسلمین در اشبیلیّه بوده است. (1)

قرطبه

-2

قرطبه پایتخت دولت اموی و مادر شهرهای آندلس در کنار رودخانه بزرگ «وادی الکبیر» قرار دارد؛ (3) نخستین بنای اسلامی در قرطبه، ساخت مسجد جامع در محل کلیسای «سنت بنجنت» (4) بود؛ این مسجد در سراسر دوران اموی، توسعه یافت و با سقوط قرطبه در 1371م به کلیسای بزرگ «سانتاماریا» تبدیل گردید.

قرطبه، سه قرن پایتخت دولت اسلامی در آندلس بود؛ این شهر در دامنه جنوبی کوههای قرطبه و در دوره رومی بنا شد و خاک حاصل خیز آن، مناسب تولید انواع محصولات کشاورزی بوده است؛ (5) از جمله ویژگی های آن وجود باغ های متعدد زیتون، انگور، انواع حبوبات، پرتقال، لیمو و... در کوه پایه های جبال «سییرامورینا» (6)(جبل الشارات) همراه با چراگاههای خرم و سرسبز است؛ (7) جمعیت قرطبه (8) در دوران شکوفایی اسلامی

1- (1) . اشبیلیّه امروزی، چهار میلیون نفر جمعیت دارد و رودخانه «وادی الکبیر» از جانب غربی آن عبور می کند؛ همچنان «برج مناره جامع اشبیلیّه» با عنوان «برج ژیرالدا»، از آثار دیدنی در قلب شهر است و «کاخ امارت اشبیلیّه» در کنار آن قرار دارد. کتیبه تاریخی مساحت جامع ابن عدبس، به خط کوفی در موزه اشبیلیّه نگهداری می شود؛ از دیوار اشبیلیّه به جز «برج الذهب» و بخشی از دیوار با نام «الاسوار الموحدیه» " las MurallasA lmohades" باقی نمانده است؛ ر.ک: عنان، الاثار الاسلامیه الباقیه فی اسبانیه و البرتغال؛ قلعه جابر در جنوب شرق اشبیلیّه که مهم ترین نقطه دفاعی شهر در دوره موحدین بوده از آثار باقیمانده مسلمانان در آندلس است؛ ر.ک: همان، ص70.
2- (2) . cordoba.
3- (3) . حمیری، الروض المعطار، ص456.
4- (4) . St.vindent.
5- (5) . یاقوت حموی، معجم البلدان، ج5، ص10.
6- (6) . Seierra morena.
7- (7) . ارسلان، الحلل السندسیه فی الاخبار و الآثار الآندلسیه، ج1، ص19.
8- (8) . جمعیت کنونی آن صد هزار نفر است.