تاریخ تحلیلی آندلس صفحه 234

عظمت دولت مرابطین، ملوک الطوایف آندلس را که در نهایت خواری و ضعف در برابر دول مسیحی شمال آندلس، به ویژه «ملوک قشتاله» به سر می بردند، متوجه خود ساخت؛ شاه قشتاله آلفونس ششم، موجی از جنگ صلیبی را با حمایت اروپا در آندلس رهبری می کرد که از نخستین ثمرات آن، تصرف لیون و سقوط طلیطله پایتخت سنتی «گوت» و مرکز ثقل قدرت مسلمین در آندلس بود.

ابن خطیب، با بیانی بسیار شیوا از دد منشی ملوک قشتاله، برشلونه و لیون در شهرهای اسلامی آندلس یاد کرده می نویسد: «آنها شهرهای مجاور خود را چون دفتری پیچیدند و چون هیزم خشک در آتش خود فرو بردند»؛ او آغاز این حرکت شوم را کار هشام بن حکم از سلاله «امویان» دانسته که در ایام فتنه با ابن عبدالجبار، دویست نقطه از آندلس را به دشمن واگذار کرد تا از حمایت نظامی مسیحیانِ شمال برخوردار شود؛ اما در قبال این کار مسیحیان نه تنها کمکی به او نکردند، بلکه زمینه ای شد تا آنان به پیش روی خود در آندلس ادامه دهند که این امر، سرانجام به سقوط طلیطله (1) در اول صفر سال 478ه/1085م انجامید. (2)

این حوادث به ایجاد خلأ قدرت در آندلس انجامید و سرزمین پاره پاره را آماده تصرف به وسیله قدرت طلبان نمود و قدرت های بزرگ در دو سوی این سرزمین، خود را برای بلعیدن آن آماده کردند؛ بدین ترتیب «مرابطین» در جنوب و «مسیحیان» در شمال آندلس، در رقابتی نزدیک با هم وارد این صحنه شدند.

سقوط شهر طلیطله، می توانست نقطه امید تازه ای برای مسیحیان، نسبت به آینده آندلس فراهم کرده و مایه اتحاد آنها شود و نیز، فرصتی برای مدعیان بربرِ جنوب برای توسعه اراضی خود و سلطه بر مدیترانه غربی ایجاد کند.

سقوط طلیطله

الفونس ششم در بیست و پنجم ماه مه 1085م/478ه. وارد طلیطله پایتخت سنتی «پادشاهی گوت» شد و سقوط این شهر، بزرگ ترین ضربه ای بود که می توان آن را