تاریخ تشکیلات در اسلام صفحه 338

نقیب در دوره صفوی بررسی ادعای سیادت بود و بنابه دیدگاهی در اواخر دولت صفوی،وظیفه اداری تعیین عوارض مالیاتی[بنیچه و محصّل]هر صنف را به عهده گرفت؛ (1)وجه اهمیت منصب نقیب الاشراف در عصر صفوی از آن جهت است که شاهان صفوی خود ادعای سیادت کردند و برای مشروعیت بخشیدن به آن تلاش وافر داشتند (2)به گزارش ابن خلدون،نقابت از وظایف حوزه خلافت است و در عصر او رسوم آن از بین رفته است. (3)

خلاصه فصل و نتایج و منابع بیشتر برای مطالعه

دولت های اسلامی برای اداره بهتر مناسک و عبادات جمعی و امور دینی مناصب دینی ویژه ای ایجاد کردند که بسیاری از آنها تأسیسی بود.این مناصب،دفاتر و اداراتی به وجود آوردند که امور دینی،مانند حج،نماز،اذان،مساجد،نماز جمعه و جماعت را اداره می کردند.امر فتوا و استمرار و توسعه آموزش های دینی در مدارس را نیز همین کاگزاران دینی دولت ها به عهده داشتند.صاحب الصلاه از مهم ترین مناصب دینی است.

در عصر خلافت عثمانی و صفوی،ولایت های دینی اهمیت فوق العاده ای یافت و تشکیلات دینی در کنار تشکیلات نظامی و اقتصادی جایگاه اداری خاص پیدا کرد.منصب،صدر و شیخ الاسلام از مهم ترین وظایف عالی اداری در عصر صفوی است.مهم ترین اصلاحات جامع در عصر صفوی از سوی شیخ الاسلام صفوی،شیخ بهایی صورت گرفت.

1- (1) .میرزا رفیعا،ص450.
2- (2) .میرزا رفیعا،ص451.
3- (3) .مقدمه ابن خلدون،ص400.