تفکر عقلی در کتاب و سنت صفحه 110

الامه و ائمتها انه لیس بجسم و ان صفاته لیست اجساما و اعراضا.فنفی المعانی الثابته بالشرع و العقل بنفی الفاظ لم ینف معناها شرع و لا عقل،جهل و ضلال».در کتاب خدا و سنت رسول اکرم و همچنین در گفتار سلف امت(صحابه)و پیشوایان دینی نیامده که خداوند جسم نیست و صفات او از جسمانیت و عرض بودن منزه است.انکار یک معنایی که شرع و عقل آن را نفی نکرده،یک نوع نادانی و گمراهی است. (1)

وی در جای دیگر می گوید:«فاسم المشبّهه لیس له ذکر بذم فی الکتاب و السنه و لاکلام احده من الصحابه و التابعین».در قرآن و روایات،مذمتی از مشبهه به میان نیامده و سخنی هم از صحابه و تابعین در این باره نقل نشده است. (2)

نکته قابل تأمل این که مشبهه در ضعف و سستی آراء به جایی رسیدند که شهرستانی بعد از نقل خرافات آنها می نویسد:«و زادوا فی الاخبار اکاذیب و صفوها و نسبوها الی النبی صلّی الله علیه و آله و اکثرها مقتبسه من الیهود فان التشبیه فیهم طباع».و مشبهه احادیث دروغین ساخته و به پیامبر اکرم صلّی الله علیه و آله نسبت داده اند و اکثر این روایات ساختگی،برگرفته از یهود است.زیرا تشبیه اساس آیین یهود است. (3)

به گفته ابن تیمیه:«و ان الله عزوجل یضحک و یعجب و یتجّلی لعباده یوم القیامه ضاحکا».خداوند می خندد و تعجب می کند و روز قیامت در حال خنده بر بندگان خود تجلی می نماید. (4)

وی درباره نزول خداوند می گوید:«فمن انکر النزول او تأوّل و هو مبتدع

1- (1) .ابن تیمیه،التأسیس فی رد اساس التقدیس،محقق:موسی بن سلیمان الدرویش،ج1،ص101.
2- (2) .ابن تیمیه،بیان تلبیس الجهمیه فی تأسیس بدعهم الکلامیه،ج1،ص109.
3- (3) .الملل و النحل،ج1،ص153.
4- (4) .ابن تیمیه،مجموعه الفتاوی،محقق:عامرالجزار،ج،ص.