- پیش گفتار 1
- اشاره 5
- نظریه شناخت 7
- نظریه مطابقت و بداهت 8
- ابزارها و منابع شناخت 8
- توحید و مراتب آن 10
- نیاز بشر به دین الهی 10
- 1- اعتقاد به وجود خدای یگانه 10
- 2- توحید در ربوبیت و ولایت 11
- 3- توحید در اطاعت و عبادت 11
- 1- حیات الهی 12
- 2- علم الهی 12
- صفات و افعال الهی 12
- 4- نظارت الهی 12
- اشاره 12
- 3- قدرت الهی 12
- 9- قضا و قدر الهی 13
- 6- حکمت الهی 13
- 8- عدل الهی 13
- 7- رزاقیت الهی 13
- اشاره 14
- 11- تکلیف الهی 14
- 10- هدایت الهی 14
- 12- بعثت پیامبران الهی 14
- ب) عصمت 15
- ج) علم لدنّی 15
- د) معجزه 15
- الف) دریافت وحی 15
- 2- سنت نبوی 16
- حقانیت اسلام 16
- قرآن و سنت نبوی 16
- 1- قرآن 16
- 1- ضرورت امامت 17
- خاتمیت و جهانی بودن اسلام 17
- امامت پیشوایان معصوم علیهم السلام 17
- 2- امامت پیشوایان دوازده گانه 17
- 2- انتظار فرج 18
- 1- اعتقاد به مهدویت 18
- مهدویت و انتظار فرج 18
- 3- حکومت جهانی حضرت مهدی 19
- جامعیت اسلام 19
- مرگ، معاد، و قیامت 20
- روش فهم اسلام 22
- زبان اسلام 22
- عقلانیت معرفت اسلامی 22
- تحول معرفت اسلامی 23
- نگرش اندام واره به اسلام 23
- اجتهاد و مقتضیات زمان 24
- نگرش تاریخی و تجربی 24
- فقر وجودی انسان 25
- جنبه های وجودی انسان 25
- فطرت ملکوتی 26
- نیازهای انسانی 26
- هدف آفرینش انسان 27
- کرامت انسانی و خلافت الهی 27
- مسئولیت و تربیت پذیری انسان 28
- اختیار و آزادی انسان 28
- انسان و تکالیف الهی 28
- انسان اجتماعی در اسلام 29
- انسان دینی و دانش و فناوری 30
- اشاره 31
- تمایز میان واقعیت و حقیقت 32
- ذاتی و عقلانی بودن ارزش های اخلاقی 32
- توحید، مبنای ارزش های اسلامی 32
- مطلق و جاودانه بودن ارزش های اخلاقی 32
- ویژگی های ارزش های اسلام 33
- 2- عادلانه و حکیمانه بودن 33
- 1- انسانی بودن 33
- عقلانیت معطوف به عمل 33
- حاکمیت و ارزش های معنوی 33
- 7- اختیاری بودن 34
- 5- هماهنگی و انسجام درونی 34
- 8- مطلوب بودن 34
- 4- قابلیت تبیین عقلانی 34
- 6- وسعت و گستردگی 34
- 12- پاسداری از هویت فرهنگی 35
- 10- مسئولیت آوری 35
- 11- انسان سازی 35
- فطرت الهی و زندگی اجتماعی 36
- سنت های الهی و حاکمیت 36
- تأثیر عوامل معنوی در نظام اجتماعی 37
- رابطه فرد و جامعه 37
- ریشه تغییرهای اجتماعی 38
- وحدت جامعه و کثرت مراتب اجتماعی 38
- حیات طیبه در جامعه اسلامی 38
- ضرورت برپایی حکومت اسلامی 38
- مشروعیت الهی حکومت 39
- نقش محوری فرهنگ اسلامی در جامعه 39
- فراوانی منابع معیشت انسان 40
- مالکیت اعتباری انسان 40
- آزادی اجتماعی 41
- اشاره 42
- اشاره 44
- مجمع تشخیص مصلحت نظام 45
- خبرگان رهبری 45
- 1- مجلس شورای اسلامی 46
- قوه مقننه 46
- 2- شورای نگهبان قانون اساسی 47
- رئیس جمهور 47
- قوه مجریه 47
- قوه قضاییه 48
- اشاره 50
- اهداف 51
- 1- تربیت توحیدی 52
- راهبردها 52
- 3- تربیت پیشگیرانه 53
- 5- مشارکت همگانی 54
- 6- تأکید بر نقش تربیتی خانواده 54
- 4- تأکید بر تعلیم و تربیت در کودکی 54
- 8- افزایش خودباوری وتقویت هویت اسلامی - ایرانی 55
- 7- استفاده از ظرفیت های تربیتی نهادهای دینی 55
- 9- ترویج و تقویت فرهنگ خلاقیت و نوآوری 56
- اشاره 57
- اهداف 58
- راهبردها 58
- 2- بهره گیری از میراث علمی 58
- 1- ارائه نظریه های اسلامی 58
- 4- حمایت از نخبگان و نوآوران 59
- 3- ایجاد فضای علمی سالم 59
- 5- تعامل پویا با مراکز علمی جهان 59
- 6- هماهنگی علم و فناوری با نیازهای جامعه و تجاری سازی آن 60
- راهبردها 61
- 1- توحید محوری در جامعه اسلامی 61
- اهداف 61
- 2- عدالت خواهی، ظلم ستیزی و استقلال طلبی 61
- 3- اخلاق مداری در روابط اجتماعی 62
- 4- جامعه پذیری بر پایه باورها و ارزش های اسلامی 62
- 5- پیرایش پیوسته فرهنگ دینی 63
- 6- ترویج امر به معروف و نهی از منکر 63
- 7- جریان سازی فرهنگی و مبارزه با تهاجم فرهنگی 63
- 8- استوارسازی نهاد خانواده 64
- 9- تقویت جایگاه زن و نقش مادری 64
- 10- توجه ویژه به جوانان در امور اجتماعی 65
- 11- تأکید بر نقش مساجد 65
- 12- استفاده مؤثر از رسانه در تبلیغ فرهنگ اسلامی 66
- 13- وحدت و همبستگی اجتماعی بر محور دین 66
- 14- پیشگیری از آسیب های اجتماعی و حمایت از آسیب دیدگان 67
- 15- ارتقای بهداشت جسمی و روانی افراد جامعه 67
- اهداف 68
- اشاره 68
- راهبردها 69
- 1- انطباق نظام حقوقی با شریعت اسلام 69
- 2- نظارت و کنترل ولی فقیه 69
- 4- حفظ کرامت انسان 70
- 5- پاسداری از آزادی های مشروع 70
- 7- پالایش و شفاف سازی قوانین 71
- 8- رویکرد اخلاقی، تربیتی و پیشگیرانه 71
- 6- احترام به ادیان توحیدی و آزادی عقیده و رفتار مذهبی 71
- 9- به کارگرفتن قضات عادل و مجتهد 72
- اشاره 73
- 1- پیشرفت و تعالی 73
- اهداف 73
- 1- پذیرش انواع مالکیت 74
- راهبردها 74
- 2- استقلال اقتصادی 74
- 3- عدالت اقتصادی 74
- 4- فراهم آوردن زمینه اشتغال 75
- 2- تشویق به تولید و سرمایه گذاری 75
- 3- تولید دانش و فناوری و ارتقای سرمایه انسانی 75
- 5- تقویت انگیزه های معنوی 76
- 7- ترویج سنت های حسنه 77
- 8- برآوردن نیازهای اساسی 78
- 9- تأمین و تکافل اجتماعی 78
- 11- حذف ربا و تحول در نظام مالی 79
- 12- تقویت بازار و کاستن از دخالت دولت 79
- اهداف 81
- 1- حاکمیت ارزش های الهی و ژرف بخشی باورهای توحیدی 81
- راهبردها 81
- 3- شایسته سالاری و کارگزاری صالحان 82
- 4- مشارکت پویا و بیشینه مردم 82
- 2- افزودن کارآمدی 82
- 8- تحکیم وحدت مسلمانان 83
- 7- ارتقای بصیرت سیاسی 83
- 6- تقویت کارآیی جریان های سیاسی 83
- 9- تبلیغ آموزه های اسلامی در گستره جهان 84
- 10- اتخاذ دیپلماسی فعال 84
- 13- گسترش نظم و امنیت عمومی 85
- 12- ارتقای توان دفاعی - امنیتی 85
- 11- حمایت از حرکت ها و جنبش های حق طلبانه 85
- هدف 87
- اشاره 87
- 2- آینده پردازی برای دستیابی به جامعه مهدوی 88
- 1- رهبری رحمانی، مدیریت ولایی و هدایت گر جامعه اسلامی 88
- 3- هدایت گری و توانمندسازی 88
- راهبردهای اساسی 88
- 6- پاسداری از کرامت و عزت جامعه و کارگزاران 89
- 7- مهرورزی، آسان گیری، و خدمت بی منت به مردم 89
- 5- تکیه بر توانایی های داخلی با توکل بر خداوند و اعتماد به نفس 89
- 4- مدیریت دانش بنیان و بهره وری از تجارب بشری 89
- 9- شایسته سالاری 90
- 8- پاسخگویی و شفافیت 90
- 11- ترجیح مصالح و خشنودی همگانی و اهتمام به محرومان 91
- 10- زمینه سازی برای مشارکت آگاهانه مردم 91
- 12- نظارت و ارزیابی اصلاح گرانه 91
همچنین اعتبار معرفت های غیریقینی را نیز می توان بر پایه معرفت های یقینی دیگر تعیین کرد و بدین ترتیب نظام اجتماعی اسلام، بر پایه شناخت های قطعی، هماهنگ و کارآمد قابل شناخت است.
ابزارها و منابع شناخت
ابزارهای شناخت از این قرارند: حس، خیال، وهم، عقل ادراک گر، و جان تهذیب یافته. منابع معرفت نیز عبارت اند از: طبیعت، تاریخ، عقل استدلال گر، قلب و وحی الهی. رهاورد این دسته از ابزارها و منابع، شناخت های تجربی، عقلی، اشراقی و وحیانی است. اگر گاه شناخت های تجربی و عقلی، راه به خطا برند، با قلب و وحی، می توان از خطا رها و به راه درست رهنمون شد. طبیعت و تاریخ، نزدیک ترین منبع برای کسب معرفت از طریق حواس ظاهری است؛ اما عقل استدلال گر، قلب و وحی الهی، عالی ترین منابع برای دستیابی به معرفت های متعالی هستند.
نظریه مطابقت و بداهت
شناخت راستین و حقیقی، آن است که واقعیت را بی کم و کاست بنمایاند. تنها با معرفت های بدیهی می توان دریافت که کدام شناخت، راستین است و کدام یک، ناراست. راستی معرفت های نابدیهی، مشروط به آن است که بر معرفت های بدیهی تکیه کنند و سرانجام به آنها برسند؛ البته همه شناخت های انسانی، خواه بدیهی و خواه نابدیهی، بر نخستین اصل بدیهی، یعنی «محال بودن اجتماع نقیضین»، استوارند. برای دریافت همه معرفت های راستین و حقیقی باید از زمینه هایی همچون سلامت ابزارهای ادراک، و رفع مغالطات بهره گرفت. نیز پاره ای معرفت ها همچون طهارت باطن، و تقوا به زمینه های فراتر نیازمند هستند.