فلسفه احکام و تربیت صفحه 79

صفحه 79

می پذیرند. با مراجعه به احادیث ائمه علیهم السلام در می یابیم که معنای عام آن مطرح است. آن جا که امام صادق علیه السلام در تعریف معجزه می فرمایند:

«معجزه نشانه خداست و آن را تنها به پیامبران، فرستادگان و حجت های خود می دهد تا به وسیله آن راستِ راستگو از دروغِ دروغگو شناخته شود»(1).

باید متذکر شد که در قرآن کریم نه لفظ «معجزه» به کار رفته و نه «خرق عادت» و این هر دو از اصطلاحات علمای اسلامی است. قرآن مجید لفظ «آیه» را که به نظر می رسد از دو کلمه معجزه و خرق عادت، برای رساندن مقصود رساتر است برگزیده است. شاید بتوان گفت علت این کاربرد قرآن، آن است که «آیت» به معنی دلیل محکم و نشانه استوار است، پس شخصی که مدعی نبوت است برای اثبات ادعای خود باید نشانه روشن و دلیل محکم بیاورد(2). با توجه به آن چه از قرآن و روایات بدست می آید معجزه معنایی عام دارد و آن عبارت است از: هر کار خارق العاده ای که به اتکاء قدرت خداوند برای اثبات مقامی الهی (نبوت یا امامت) انجام گیرد خواه بدست پیامبر یا امام (غیر پیامبر). از این تعریف می توان به خصوصیات معجزه پی برد:

1. خارق العاده است. 2. با اذن و قدرت الهی انجام می شود. 3. تعلیمی و تمرینی نیست. 4. با مبارزه طلبی همراه است. 5. در این تحدی ها همیشه پیروز است. 6. آورنده ی آن مدعی مقام الهی است (نبوت یا امامت).

نتیجه این که بنابر تعریف فوق ائمه می توانستند معجزه داشته باشند و تنها تفاوت معجزات ایشان با معجزات پیامبران در این است که پیامبر صلی الله علیه و آله برای اثبات ادعای «نبوت» خود معجزه می آورد ولی امام علیه السلام چنین ادعایی ندارد بلکه برای امامت و جانشینی از پیامبر و نبی معجزه می آورد(3).

اکنون نوبت می رسد به این که آیا ائمه واقعاً معجزه داشته اند یا نه؟


1- (1) ترجمه میزان الحکمه، محمدی ری شهری، ص 3478.
2- (2) آشنایی با قرآن 2، شهید مطهری رحمه الله، ص 139 و 140.
3- (3) آموزش کلام اسلامی 2، محمد سعیدی فر، ص 42.
کتابخانه بالقرآن کتابخانه بالقرآن
نرم افزار موبایل کتابخانه

دسترسی آسان به کلیه کتاب ها با قابلیت هایی نظیر کتابخانه شخصی و برنامه ریزی مطالعه کتاب

دانلود نرم افزار کتابخانه