مدرنیته، روشنفکری و دیانت صفحه 16

کاروانهای تجاری عظیمی برپا شد . این کاروانها در محل تقاطعشان شهرهای بزرگی را ایجاد کردند که کانون تجار و سوداگران بود و چندان رنگ و بویی از دیانت نداشت.

انسان وقتی تاریخ آن مقطع را می خواند متعجب می شود از این که تمام اروپائیان یک بار دفعتأ هوس می کردند به جای پارچه های پشمی خودشان پارچه های پنبه ای مصرف کنند، باز یک مرتبه پنبه را ترک می کردند و پنبه کتانی مد میشد، یک بار پارچه های ابریشمی مد میشد. حتی از نان شب خود می گذشتند که در قافله رقابت میان خویش عقب نیفتند.

این عرصه رقابت روزبه روز دامن زده می شد، تا جایی که برای اولین بار بین کشورهای مختلف مسیحی نشین جنگهایی بر سر قبضه کردن تجارت درگرفت؛ مسألهای که در قرون وسطی اصلا قابل تصور نبود.

مردم همه به گردآوری مادیات و ثروت اندوزی روآوردند. کلیسائیان هم برای جذب مردم شهری که اهل تجمل و شکوه شده بودند به این فکر افتادند که کلیساهای پرتجمل و باشکوهی متناسب با تفکر و آداب شهریها بسازند.

دیگر از آن مؤمنانی که برای عبادت خالصانه به کلیساهای ساده می آمدند، خبری نبود.

برای ساختن چنین کلیساهای باشکوهی که هنوز هم بهترین فضاهای معماری اروپا هستند هزینه کلانی موردنیاز بود. از همین جا بحث عجیب خرید و فروش گناهان رواج یافت.

در این مسیر آرام آرام خود کشیشان کلیسا به تجار و دلالهای شهری تبدیل شدند که فکرشان گردآوری پول و ساختمان سازی بود. پادشاهان نیز که تا آن زمان برای هر کاری باید زیرنظر پیشوای مذهبی عمل میکردند و اجازه خودکامگی نداشتند، فرصت را غنیمت شمردند تا از زیر بار نظارت مذهب خارج شوند.

چند پادشاه شورش کردند و گفتند که کاری به کلیسا نداریم. ایشان با فتوای تکفیر پاپ مواجه شدند و روستاها و شهرهای کوچک که هنوز مذهبی بودند علیه پادشاهان