- پیش سخن 1
- در آمد 5
- فرهنگ شناسی غرب باستان 6
- ظهور مسیحیت و تأثیر آن بر فرهنگ غرب 10
- فرهنگ شناسی قرون وسطی 13
- روند استحاله فرهنگی مسیحیت در قرون وسطی 15
- نهضت «پروتستانتیزم» و نابودی اقتدار کلیسای کاتولیک 18
- رجعت فرهنگی غرب به دوران پیش از مسیح 20
- بازتاب تفکر جدید در عرصه اندیشه سیاسی 23
- الف - دوره اول رویارویی اسلام و غرب 30
- رویارویی اسلام و غرب 30
- اشاره 30
- ب - دوره دوم رویارویی اسلام و غرب 35
- مقدمه ای در تبیین روشنفکری 45
- رهانیدن جامعه از منطقی نیندیشیدن و بلای تقلید 47
- کار ویژه های روشنفکری 47
- اشاره 47
- رهانیدن از بلای جزم و جمود 48
- رهانیدن از بلای ناسازگاری اندیشه 49
- آفات روشنفکری 50
- نوع نگاه به عقل، منشأ شکل گیری سه جریان 55
- سنت گرایی و عقلانیت 58
- تجددگرایی و عقلانیت 59
- مقایسه عقلانیت سنتی و عقلانیت متجددانه 60
- پسا تجددگرایی و عقلانیت 61
- اشاره 70
- ١- علم گرایی 71
- 2- فن آوری ماشینی 73
- ٣- تولید صنعتی 74
- 4- بالا رفتن سطح زندگی مادی 75
- 5- گرایش سرمایه داری و بازار آزاد 75
- 6۔ سکولاریسم و فرهنگ عمدتا دنیوی و این جهانی 76
- 7- انسان گرایی 77
- 10- مردم سالاری لیبرال 81
- مؤلفه های تجددگرایی 83
- روحیه ایجاد دگرگونی در عالم؛ اصلی ترین مؤلفه تجددگرایی 84
- اشاره 86
- گرایش به سیانتیزم 86
- گرایش به اندیشه پیشرفت 90
- توجه به عوامل مادی و بی توجهی به عوامل معنوی 104
- مهمترین انتقاد بر تجددگرایی 109
- اشاره 163
- اشاره 166
- مفهوم و ویژگیهای تجددگرایی 166
- ب - ویژگیهای هستی شناختی 167
- الف - ویژگیهای معرفت شناختی 167
- ج - ویژگیهای انسان شناختی 168
- د- ویژگیهای اجتماع شناختی 168
- اشاره 170
- مفهوم و ویژگیهای سنت گرایی 170
- الف - ویژگیهای معرفت شناختی 171
- ب - ویژگهای هستی شناختی 171
- د- ویژگیهای اجتماع شناختی 171
- ج- ویژگیهای انسان شناختی 171
- تجددگرایی در ایران 172
- سنت گرایی در ایران 175
- اشاره 176
- الف - ملاک تطابق و مفید بودن آنها در حل مسائل اجتماعی 176
- ارزیابی الگوی فکری تجددگرایی و سنت گرایی 176
- ب - ارزیابی الگوهای فکری در توضیح تاریخ اندیشه ما 179
- ج - باز یا بسته بودن مرزهای الگوهای فکری 180
- د- توفیق الگوهای فکری در جذب و تسلط بر اذهان 180
- الگوی فکری احیاگری 182
- خدا احیاگر و قرآن کتاب احیاگری است 185
- انبیا و ائمه، سرسلسله احیاگران 187
- تفسیر احیاگرایانه تاریخ اندیشه 189
- تفسیر احیاگرانه اندیشه های معاصر 191
- اشاره 194
- امام خمینی اندیشمندی احیاگر 194
- ١- احیای اندیشه دینی 194
- 2- احیای فرهنگ تاریخی دینی 195
- ٣- امام و احیای اجتماع دینی 196
- 4- امام و تمدن جدید 197
- اشاره 201
- نگاهی به مفهوم خشونت در اسلام و لیبرالیسم 203
- خشونت در ابعاد نظری نظامهای لیبرال 206
- لیبرال دموکراسی غرب و خشونت در عمل 214
- اشاره 219
- مفهوم تولرانس در غرب و تعریف سهله و سمحه در اسلام 219
- تفاوتهای تسامح و تساهل دینی با تولرانس لیبرالی 234
- اشاره 237
- ١- عرفی سازی شرایع آسمانی 237
- پیامدهای تولرانس لیبرالی 237
- 2- ظهور آزادگذاری مطلق 238
- 3- ظهور منکرات اجتماعی و بهانه تراشیهای تساهلی 239
- اشاره 241
- راه نقد مدرنیته چیست؟ 243
- مقدمه ای در معانی متعدد روشنفکری 273
- معنای دوم؛ تلقی عرفی 274
- معنای سوم؛ ترجمه Enlightenment 275
- معنای چهارم؛ ترجمه Intellectual 278
- معنای پنجم؛ روشنفکری دینی 279
- زمینه های پیدایش روشنفکری در غرب 280
- مؤلفه های اندیشه روشنفکری در غرب 282
- نقد مبانی معرفتی روشنفکری در غرب 285
- پیامدهای تفسیر روشنفکرانه دین 293
- اشاره 297
- ارزیابی سنتها 299
- روشنفکری و تخلیه سنتها 308
- تغییر سنتها، تغییر در فرهنگ معنوی 310
- اشاره 335
- مفهوم و ابعاد التقاط 336
- گونه های التقاط 339
- اشاره 343
- ١- خود کم بینی و خودباختگی 343
- 2- نبود حکومت دینی 347
- ٣- تلقی نارسا از مکتب خودی 348
- 4- نا آشنایی با مکتب 351
- 1- تحریف 353
- نتایج و پیامدهای التقاط 353
- اشاره 353
- 2- تجزیه مکتب 355
- اشاره 356
- ١- لزوم پاکسازی فرهنگی - دینی 356
- راههای رویارویی با پدیده التقاط 356
- 2- حفظ مکتب از انحرافها 357
- اشاره 377
- قواعد و مبانی فهم و تفسیر قرآن 378
- مبانی نظری برداشتهای روشنفکرانه از قرآن 381
- ١- تکیه بر عقل جزوی 381
- ٢- تفسیر عصری 381
- اشاره 385
- 4- علمگرایی 385
- ٣- تکیه بر پیش داوریها 385
- ١- احیای فکر دینی 387
- 2- دفع شبهه نزاع علم و دین 388
- اشاره 392
- نمونه هایی از برداشتهای روشنفکرانه از قرآن 392
- ١- قمرهای مصنوعی 393
- 2- بمب اتمی و هواپیماهای جنگی 393
- 3- ملائکه و میکروب 394
- 4- بازتاب فرهنگ زمانه در قرآن 395
- 5- ادعای برابری ارث زن و مرد 398
- اشاره 401
- تاریخچه شروع امتیازفروشی در ایران 402
- نقش روشنفکران در توجیه سلطه بیگانگان 406
- باورهای اقتصادی روشنفکران 411
- دوران سلطه انگلستان 416
- تأثیر روشنفکران در تاراج منابع نفتی در حکومت پهلوی 432
- پیامد اصلاحات امریکایی در اقتصاد ایران 442
- اشاره 449
- چیستی و کیستی روشنفکر 452
- شاخصه های روشنفکر مسلمان 453
- رسالت روشنفکر مسلمان 454
- محاسن و معایب روشنفکری 455
- مطهری و عنصر نوگرایی در اندیشه روشنفکری 461
- اشاره 465
- روشنفکری لائیک و ساحت دافعهای امام 468
- روشنفکری سکولار و مواضع جذبی - دفعی حضرت امام خمینی 473
- روشنفکری دینی و ساحت جاذبه ای امام خمینی 478
- اشاره 478
- عبرت هایی از الگوی رفتاری امام 486
- ٢- نهضت آزادی و جدول رفتاری امام خمینی 486
- جمع بندی و نتیجه گیری 487
- تصویر 490
- فهرست آیات 491
- تصویر 492
- تصویر 493
- تصویر 494
- فهرست کتابها 495
- تصویر 496
- تصویر 497
- فهرست نام اشخاص 498
- تصویر 499
- تصویر 500
- تصویر 501
- تصویر 502
- تصویر 503
- فهرست واژگان 504
- تصویر 505
- تصویر 506
- تصویر 507
- تصویر 508
- تصویر 509
- تصویر 510
1- ١. دیوید بارسا میان، گفت وگو با نوآم چامسکی، ترجمه عباس مخبر، ص 84
2- 2. زندگی بدون تزویر، راهی به سوی بالا.
تأمل نمود:
نتیجه این قرارداد قرارداد اجتماعی) تصریح نابرابری، تحکیم امتیازهای ثروتمندان و تبدیل نابرابری به یک نهاد است. غصب اقتصادی تحت پوشش صلح و حق به قدرتی سیاسی بدل می شود، اغنیا براساس حقوقی که قبلا موجود نبود از مالکیتشان محافظت میکنند و از این پس در زمره اربابانند. این قرارداد خدعه آمیز کاریکاتوری از یک پیمان اجتماعی حقیقی است.»(1)
حقیقت سخن استاروبینسکی وقتی آشکار می شود که به اعتراف نوآم چامسکی درباره سرنوشت آزادی بیان در نظام لیبرال - سرمایه داری که از اصول مسلم و اولیه لیبرالیسم است، توجه کنیم:
امریکا یک کشور سرمایه داری است و در چنین محیطی هر چیز یک کالا به شمار می آید که قابل دادوستد است. آزادی بیان به این ترتیب در این کشور به یک کالا بدل شده است؛ یعنی شما به اندازه ای که می توانید آزادی بیان خریداری کنید، واجد آن خواهید بود. به این ترتیب شخص من تا حد زیادی از آزادی بیان برخوردارم، اما یک پسر بچه سیاه در حومه بوستن اگر چه علی الظاهر و با نظر به ظواهر امر می باید از آزادی بیان برخوردار باشد، اما عملا چنین نیست. این واقعیت تلخی است که می باید بر آن غلبه کرد.»(2)
هم اکنون نیز نولیبرالهای غرب مبادی فکری خشونت زایی را برای دولتهای خویش پی ریزی میکنند و در قالب این که جوامع غیرغربی و مخالف لیبرال دموکراسی را ولو با زور و خشونت باید به تبعیت واداشت، تئوری خشونت را تحکیم مینمایند. در این راستا نظرات پوپر در جامعه باز و دشمنان آن بسیار در خور تأمل است. این روند تا جایی ادامه
1- 1. روسو و نقد جامعه مدنی.
2- 2. روزنامه قدس، 11 مهر 78، ص 19