مدرنیته، روشنفکری و دیانت صفحه 31

شده بود؛ کتابهای زیادی که بیشتر برگرفته از روایات و اخبار و نظریات اولیای دین (چه اهل تشیع و چه اهل تسنن) بود، اما در زمینه مسائل خارجی هنوز چیز زیادی تدوین نشده بود اما مسلمانان خوب میدانستند که اسلام چه می خواهد. شاگردان ائمه هدی علیهم السلام و دیگران در این زمینه آثار فراوانی داشتند. در مجالس درس امام باقر علیه السلام و امام صادق علیه السلام تا حدود چهار هزار شاگرد شرکت می کردند. پس مسلمانان به لحاظ شناخت مسائل فرهنگی خودشان مشکلی نداشتند. هویت اسلامی خودشان را میدانستند. درست است که اختلافاتی به وجود آمده بود، اما در مسائل کلی اسلام مشکلی نداشتند. به همین دلیل بود که اسلام را به اقصی نقاط جهان صادر می کردند. جمعیت آن زمان ایران که شامل هفت یا هشت کشور امروز می شده، 40 میلیون نفر بوده که «سعید نفیسی» در تاریخ اجتماعی ایران آن را محاسبه کرده است. از این چهل میلیون نفر اکثریت مطلقش مسلمان شدند. حال بعد از 1400 سال در همین 50-60 سال پیش، یک عده خارجی به دهان روشنفکرهای ما گذاشتند که ایرانیان به زور و از ترس مسلمان شدند. در دنیای آن روز هیچ کس از ترس مسلمان نمی شد. همه می توانستند جزیه بدهند که عده ای هم جزیه دادند و هنوز هم در یزد عدهای زرتشتی داریم که از صدر اسلام تاکنون جزیه می دهند و اسلام نیاورده اند، چون اجباری نبوده و کسی هم کاری به کار آنها نداشته است. وانگهی این ایرانیها اگر به اجبار مسلمان شده بودند به خونخواهی امام حسین علیه السلام نمی رفتند و کسانی که سیدالشهدا و اولادش را کشتند، قتل عام نمی کردند. سربازان مختار عموما ایرانی بودند و فرمانده شان شخصی بود به نام «مهران». مهران و ایرانیها در کوفه شورش کردند و همه قاتلان امام حسین علیه السلام را کشتند.

اگر اینها به زور اسلام آورده بودند، باید علیه اسلام شورش می کردند نه به نفع خاندان پیامبر(صلی الله علیه و آله وسلم)، از مقوله خیانت «ابومسلم خراسانی» بگذریم که مردم را فریب داد و حکومت بنی عباس» را به عنوان حکومت خاندان پیامبر(صلی الله علیه و آله وسلم) معرفی نمود. در همان حال «عبدالله سفاح» چند بار به امام صادق علیه السلام پیشنهاد داد که شما بیایید حکومت را در دست بگیرید، اما ایشان نپذیرفتند. به هر حال عباسیان هم از افکار عمومی می ترسیدند که با نام خودشان یکدفعه حکومت را صاحب شوند، چون مردم می گفتند که آل محمد علی باید