مدرنیته، روشنفکری و دیانت صفحه 396

3- ٣. احمد اهتمام، فلسفه احکام، ص 232.

تشبیه طعام دوزخیان به کله های شیاطین در این آیه شریفه: وطلعها کأنه رؤوس الشیاطین» (صافات /65) و عجیب تر از همه تردید در وجود جن به خاطر این که علم امروز آن را نمی پذیرد:

در قرآن کریم هم سخن از وجود جن میرود و سوره ای به نام جن و در شرح ایمان آوردن بعضی از آنها و استماع مجذوبانه آنان از آیات قرآنی هست، حال آن که بعید است علم یا عالم امروز قائل به وجود جن باشد.»(1)

اولا، این فرضیه که فرهنگ جاهلیت در قرآن بازتاب یافته باشد، قداست وحی و عظمت قرآن مجید را خدشه دار می سازد. قرآنی که سراسر مبارزه با آرای خرافی و عقاید باطل دوران جاهلیت است، چگونه می تواند همان فرهنگ منحط را در خود جای دهد؟ در مورد مثالهایی که زده شد از قبیل شأن نزولها و ظهار و لعان و غیره، قرأن واقع نگری کرده است، نه این که تحت تأثیر فرهنگ قوم عرب قرار بگیرد. آیات قرآن به واقعیات آن روز جامعه توجه داشت، عقاید و آرای باطل و بی ارزش آنان را نقل می کرد و درهم میکوبید و راه و فرهنگی نو و متعالی فراروی آنان قرار میداد. اندیشه های اهل جاهلیت را پندار باطل میشمرد(2) و به پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله وسلم) کمترین اجازه مداهنه و سازش با آنها را نمیداد: ودوا الوتدهن فیدهنون (قلم /9) : .

قرآن کریم تحریمهای دوران جاهلیت را تخطئه میکند،(3) و آداب جاهلی را که شکل عبادت به آن می دادند محکوم می نماید: و و ماکان صلاتهم عند البیت الا مکاء وتصدیه فذوقوا العذاب بما کنتم تکفرون) (انفال /35) و عقاید مشرکانه و جاهلانه عرب را درباره اجته مردود می شمارد.(4)

اینها و دهها مورد دیگر که قرآن کریم فرهنگ جاهلی را به باد انتقاد میگیرد و راه صحیح را به آنان می نمایاند، گواه بر این است که قرآن هرگز متأثر از فرهنگ جاهلی نبوده