منطق ترجمه قرآن صفحه 206

ترجمه و توضیح به همان حالت ابهام ترجمه شود». (1)ازاین رو می بینیم که در ترجمه: «خواجوی، فارسی، مجتبوی، پورجوادی، مصباح زاده، سراج، دهلوی، یاسری، آیتی، فولادوند، شعرانی و خرمشاهی»، حروف «الم» در اول سوره «بقره» ترجمه نشده اند.

در مورد حروف مقطعّه قرآن، بیش از ده دیدگاه وجود دارد که برخی آن را حروف اسرارآمیز و برخی از متشابهات می دانند و برخی نیز، حروف ساده معمولی می انگارند که در راستای هماوردطلبی قرآن در اعجاز آورده شده است. (2)به هر حال، این حروف، چه اسرارآمیز باشند یا حروفی معمولی به همان صورتِ حرفی در ترجمه منعکس می شود؛ اما دلیلی بر ترجمه نکردن کلمات متشابه قرآن نداریم؛ یعنی: اگر مترجم بتواند براساس تفسیر آیه به معنای نزدیک آن، یا معادل متشابهی در فارسی دست یابد و آن را با توضیح مختصری در پرانتز روشن تر سازد، مانعی از ترجمه نیست؛ چون وی معنای نسبی را ترجمه می کند؛ اما اگر نتواند چنین معادلی بیابد، حق با استاد معرفت خواهد بود.

13. چاپ متن عربی قرآن، در کنار متن ترجمه

اشاره

آیه اللّه معرفت دراین باره می نویسند:

لازم است متن ترجمه شده قرآن، کنار متن عربی قرار بگیرد تا مراجعه کننده در صورت مواجه شدن با اشکال، بدان مراجعه کند و این توهم پیش نیاید که ترجمه می تواند جای قرآن را بگیرد. (3)برخی نویسندگان، یکی از شرایط و ضوابط ترجمه قرآن را اینگونه نوشته اند:

1- (1) . اصول و مبانی ترجمه، علی نجار، ص 33
2- (2) . نک: المیزان، نمونه، مجمع البیان و تفاسیر دیگر، ذیل آیه اول سوره بقره و آیه اول سوره آل عمران.
3- (3) . تاریخ قرآن، ص 200