منطق ترجمه قرآن صفحه 218

البته این مطلب در ترجمه قرآن و مراجعه به کتاب های لغت، از اهمیت بیشتری برخوردار است، به طوری که برخی مترجمان، فریب ظاهر برخی واژه های به ظاهر آسان و روشن را می خورند و به منابع لغوی برای درک معانی واژه ها و ریشه یابی آن ها مراجعه نمی کنند و در نتیجه گرفتار لغزش می شوند. (1)مثال: [ وَ کَذَ لِکَ أَنزَلْنَهُ قُرْءَانًا عَرَبِیًّا... ]؛ (2)

فولادوند: «و این گونه آن را [به صورت] قرآنی عربی نازل کردیم»؛

مکارم: «و این گونه آن را قرآنی عربی [فصیح و گویا] نازل کردیم».

واژه «عربی» در زبان عرب به معنای «فصیح و روشن و گویا» (3) است؛ اما در عرف فارسی به معنای زبان و لغت عربی است؛ مترجم دوم به این مطلب توجه کرده؛ اما مترجم نخست براساس ذهنیت خویش ترجمه کرده و یا اصلاً ترجمه نکرده است.

همچنین، واژه «رشید» توسط آقای فولادوند به معنای «بردبارِ فرزانه» (هود/ 87) و به معنای «عقل رس» (هود/ 78) ترجمه شده است، در حالی که این ذهنیت فارسی زبانان از واژه «رشید» است و در زبان عربی، واژه «رشید» به معنای «هدایت به سوی خیر و صلاح» در برابر گمراهی است. (4)7. آشنایی با ضرب المثلها، هرگاه مترجم، دست اندرکار ترجمه متون ادبی باشد.

تذکر: این شرط می تواند به آگاهی از موضوع ترجمه باز گردد.

8 . دانستن اصطلاحات و لغات مربوط در مورد ترجمه های علمی

تذکر: این شرط به مبحث آگاهی از موضوع ترجمه باز می گردد.

9. آشنایی با فرهنگ، آداب، تاریخ، جغرافیای مربوط به مردمی که به آن زبان

1- (1) . آسیب شناسی ترجمه فارسی قرآن کریم در واژه و ساختار، امیر مسعود صفری، پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه امام صادق علیه السلام ، ص 89.
2- (2) . طه، 113
3- (3) . نک: مفردات راغب و تفاسیر قرآن، ذیل آیه فوق
4- (4) . نک: المفردات، الراغب الاصفهانی و التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ماده «رشد».