- سخن ما 1
- پیش گفتار 3
- اشاره 9
- بخش اول: اصلاح از نظر لغت و اصطلاح 9
- معنای اصطلاحی اصلاح 13
- واژۀ اصلاح در قرآن کریم 13
- جمع بندی معنای لغوی، اصطلاحی و قرآنی 14
- اشاره 15
- بخش دوم: عناصر مؤثر در دست یابی به وضعیت مطلوب 15
- الف) نقش دین 16
- ب) نقش قانون 19
- ج) نقش عدالت 24
- د) نقش مردم 28
- اشاره 30
- ه -) حاکمیت و اصلاح طلبی 30
- حکومت اسلامی در نگاه امیرالمؤمنین علیه السلام 38
- اشاره 40
- و) آزادی و اصلاح طلبی 40
- جمع بندی مطالب: 45
- اشاره 46
- بخش سوم: قلمرو اصلاح و ساماندهی جامعه 46
- اشاره 47
- الف) اجتماعی 47
- تفاوت بین صلح در آیه های نهم و دهم سورۀ حجرات 50
- اصلاح و ساماندهی تدریجی یا انقلاب بنیادی ؟ 55
- ب) فرهنگی و اعتقادی 59
- اشاره 59
- هدف حضرت ابراهیم علیه السلام از شکستن بت ها؟ 62
- ج) سیاسی 66
- د) اقتصادی 75
- جمع بندی مطالب: 82
- اشاره 84
- بخش چهارم: اصلاح و مصلحان 84
- انبیا و ائمه علیهم السلام؛ برترین مصلحان 85
- اشاره 85
- 1) جنگ و ناامنی 87
- 2) بی عفتی و انحراف جنسی 89
- 3) انسان کشی 90
- 4) وضع زنان 90
- 5) خرافات و بیهوده گرایی 91
- ویژگی های مصلح حقیقی 92
- اشاره 92
- الف) اصلاح خویش (خوداصلاحی) 93
- ب) مردمی بودن و مردمی زیستن 95
- ج) شناخت داشتن از اقدام اصلاحی 96
- د) حق گرایی و حق طلبی 99
- د) احترام به قانون و قانون گرایی 101
- س) عدالت خواهی مصلح 105
- هدف های الهی و انسانی مصلحان حقیقی 114
- جمع بندی مطالب: 115
- بخش پنجم: راه کارهای اصلاحی 117
- اشاره 117
- گسترش فرهنگ عبادت خداوند 118
- اشاره 118
- نماز چگونه انسان را از فحشا و منکرات باز می دارد؟ 124
- ترویج و اجرای امر به معروف و نهی از منکر 127
- اشاره 144
- مبارزه با فقر 144
- 1) فقر اقتصادی و مادی 145
- 2) فقر معنوی و فرهنگی 149
- جمع بندی مطالب: 155
- بخش ششم: مصلحان دروغین 157
- اشاره 157
- افساد در نماد اصلاح 158
- قرائت های انحرافی از دین 163
- اشاره 163
- هدف آنانی که از دین قرائت های مختلف داشتند چه بود؟ 168
- جمع بندی مطالب: 174
- بخش هفتم: سرانجام اصلاح گران و افساد گران 176
- اشاره 176
- الف) پاداش اصلاح گران و ره آورد اصلاح طلبی 177
- ب) پی آمدهای فسادگستری 178
- اشاره 178
- جمع بندی مطالب و نتیجه گیری کلی: 181
- منابع و مآخذ 183
جمع بندی مطالب:
جامعه ای که در تمامی بافت هایش انحراف و ابتذال راه یافته و در آن اخلاق و عواطف مطرح نیستند، لازم است براساس قوانین و موازین شرع، اصلاحاتی در آن صورت گیرد.
این سامان دهی جز با راه کارهایی که شرع مقدس تعیین کرده میسر نیست. برای آغاز این حرکت، زیربنایی ترین اصل، توجه به خالق هستی و بندگی آن معبود است.
جامعه ای می تواند از چنگ تفکر شرک و چندگانه پرستی بیرون آید که با سرنهادن به آستان قدس ربوبی و پیوند عمیق و هم سویی با مبدأ کمال، ظرفیت وجودی خود را به این حقیقت پیوند زند و بارزترین این پیوند و رابطۀ استوار با معبود را می توان از طریق نماز ایجاد کرد. در سایۀ این ارتباط است که می توان روح و بدن خود را متوجه عظمت کبریایی خداوند کرد و جامعه را از وجود فحشا، منکرات و آلودگی ها شست وشو داده و به زیور ادبِ عبودیت آراست.
وقتی در میان ملت ها فساد و گناه رواج یافت و بی توجهی آنان به آستان قدس ربوبی و عدم ارتباط معنوی با خداوند متعال، موجب هر نوع فساد، کژی و واپس گرایی شد، ضروری است تا رهبران الهی در برابر مفاسد اجتماعی و فردی و ناهنجاری های جامعه، مبارزه ای اصولی و منطقی را طرح ریزی و از فریضۀ امر به معروف و نهی از منکر در راستای اصلاح جامعه مدد جویند.
از چیزهایی که زمینۀ بسیاری از گناهان را در جامعه فراهم می کند، پدیدۀ شوم فقر است که آثار و عوارض زیان بار و ویرانگری را دربردارد تا آنجا که زمینۀ بی اعتقادی و سست ایمانی جامعه را فراهم می کند.