سیمای مصلحان از منظر آیات و روایات صفحه 87

حِجارَهٍ خُشْنٍ، وَ حَیاتٍ صُمٍّ، تَشْرَبُونُ الْکَدِرَ وَ تَأْکُلُونَ الْجَشِبَ و تَسْفِکُونَ دِماءَکُمْ وَ تَقْطَعُونَ ارْحامَکُمْ. الاَصْنامُ فیکم مَنْصُوبَهٌ وَ الأثامُ بِکُمْ مَعْصُوبَهٌ(1) ؛ شما ای گروه عرب! در زمان جاهلیت، زشت ترین مرام را داشتید و در بدترین وضع به سر می بردید، در میان زمین های سنگلاخ، میان مارهای پرزهر، آب لجن سیاه می آشامیدید، غذای آلوده می خوردید، خون یک دیگر را می ریختید و از خویشان دوری می کردید، بت ها در میان شما نصب شده بود و غرق در فساد بودید که خداوند توسط پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله شما را نجات داد».

در اینجا برای اینکه وضع نکبت بار عصر جاهلیت را بهتر درک کنیم، دور نمایی از آن موارد را ذکر می کنیم:

1) جنگ و ناامنی

امیر مؤمنان علی علیه السلام دربارۀ ناامنی زمان جاهلیت می فرماید:

«ثَمَرُها الْفِتْنَهُ وَ طَعامُها الْجیقَهُُ وَ شِعارُها الْخَوْفُ وَ دِثارُها السَّیفُ(2) ؛ میوۀ درخت جاهلیت، فتنه و آشوب بود، غذای مردم آن مردار بود، لباس زیرینش ترس و لباس رویینش شمشیر».

منظور از جملۀ آخر این است که آنقدر ترس و ناامنی بود که در «درون» وحشت و اضطراب و در «برون» شمشیر حکومت می کرد.

در تاریخ جاهلیت می نویسند: 1700 جنگ میان قبایل عرب اتفاق افتاد؛ به عنوان مثال، یکی از جنگ ها، جنگ «سبوس» است. شخصی به نام «کلَیب»