- [مقدمه] 1
- اهمّیت شُکر 2
- اشاره 2
- فرمانِ إلهی بر لزوم شُکرگزاری 4
- 1. شُکر، هدفِ نعمت های إلهی 6
- نکاتِ مرتبط با شُکر 6
- اشاره 6
- 2. شُکر، مانعِ عذاب و موجبِ ثواب 9
- 3. شُکر، موجبِ افزایشِ نعمت، و تبیینی بر آن 10
- 4. بازگشتِ اثرِ شُکر، به شُکرگزار 18
- 5. تلاشِ شیطان برای منعِ از شُکر 20
- اشاره 21
- 6. رسیدنِ شیطان به هدفِ منعِ اکثرِ مردم از شُکر، از نظرِ کمّی و کیفی 21
- پرسشی و پاسخی 24
- 7. لزوم توجّه به نعمت های باطنی و معنوی 26
- اشاره 26
- ناسپاسی برابر نعمت های جاری شده بر دست پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم - ، اهل بیت - علیهم السلام - و نیکان از مؤمنین 28
- 8. شُکرِ خداوند، نعمتی است که شُکری دیگر را می طلبد 32
- سرِّ این که هر شُکری، شُکرِ دیگری را می طلبد 34
- لزومِ تبعیّتِ دقیق از تعالیم معصومین - علیهم السلام - و لزومِ احتراز از سقوط در ورطه ی تعطیل و تشبیه 38
- توضیحی در حقیقتِ شُکر 40
- لزومِ شُکرگزاری از وسائطِ فیضِ إلهی 42
- اشاره 42
- یک پرسش و پاسخ در رابطه ی با انحصارِ حمد به خداوند عزَّوجلّ 45
- اشاره 47
- سجده ی شُکر 47
- استحبابِ أکیدِ سجده ی شُکر بعد از نمازِ واجب و موضعِ آن 50
بودنِ شُکرگزار از نظر کمّی و کیفی سازگار است؟
پاسخ این پرسش آن است که عبارت نهج البلاغه و دعای افتتاح نظر به نوع خلایق دارد و این که حمد مخصوص انسان یا فرشتگان نیست، بلکه در سراسر هستی تسبیح و حمد الهی جریان دارد و در حقیقت، این دو عبارت مطلب این دو آیه ی شریفه را بیان می کند:
(إن مِن شَی ءٍ إلاّ یُسَبِّحُ بِحَمدِه)(1)؛
هیچ چیزی نیست مگر آن که با سپاس، او را تسبیح می گوید.
(یُسَبِّحُ الرَّعدُ بِحَمدِهِ و المَلائِکَهُ مِن خیفَتِه)(2)؛
رعد او را توأم با سپاس، تقدیس می کند و فرشتگان از بیم او.
و منافات ندارد با این مطلب که انسان ها در مقامِ أدای تکلیف، کوتاهیِ کمّی و کیفی در شُکرگزاری داشته باشند.
1- سوره ی إسراء، آیه ی48.
2- سوره ی رعد، آیه ی13.