- اشاره 1
- ذکر، برترین هدیه ی آسمانی 1
- پرسش و پاسخی 4
- احتراز از یک انحراف 6
- یاد خدا و آرامش دل ها 11
- اشاره 11
- جریانِ آرامشِ ناشی از یاد خدا در مقیاس خُرد و کلان 18
- اضطراب و سختیِ غفلت از یاد خدا 22
- اشاره 22
- اضطراب و سختیِ غفلت از یاد خدا در مقیاسِ کلان 24
- پی آمد غفلت از خدا، عدمِ توجّهِ به خدا در محاسبات و آثار آن 26
- اشاره 28
- رابطه ی متقابل یاد خدا و دوری از تباهی 28
- تلاشِ شیطان برای غفلت از یاد خدا 32
- یاد خدا و یاد انسان 35
- اشاره 41
- خدا فراموشی و خود فراموشی 41
- مقصود از خودفراموشی 42
- لزوم کثرت و تداوم در ذکر 46
- اشاره 46
- اندک بودن ذکر به معنای خاصّ از صفات منافقین 52
- مراتبِ کثرت ذکر و کمترین مرتبه ی آن 53
- تبیینی از امام صادق - علیه السلام - در کثرت ذکر و نمونه ی برتر آن 56
- اشاره 56
- ارائه ی نمونه ی تامّ در ذکر کثیر 62
- یک تذکّر و هشدار 66
- وابسته بودنِ پایداری و اثرگذاری ذکر به ولایت اهل بیت: 71
- اشاره 80
- مراتب یاد خدا 80
- پرسش و پاسخی 83
- تلازم در مراتب ذکر 86
- اشاره 86
- حقیقتِ ذکر و یاد قلبی 91
- اشاره 93
- نیکو بودن یاد خدا در هر مورد و هر حال و توصیه به آن در موارد خاصّ 93
- یاد خداوند متعال در موارد خاصّ 98
- اشاره 101
- سفارش به ذکر در زمان های خاصّ 101
- عنایت به ذکر در صبحگاهان و شامگاهان در روایات 105
- اشاره 113
- کیفیّت صوت در ذکر 113
- ذکر نهان و آثار آن 115
- مطلوب بودن ذکر و مانند آن با صدای بلند در برخی موارد 121
- اسباب ذکر 125
- اشاره 125
- ملازمه ی ایمان و محبّت به خداوند و لزومِ چیرگیِ آن بر تمام دوستی ها 128
- موانع ذکر 132
- اشاره 132
- برخی موانعِ ذکر در روایات 135
- اشاره 135
- 2. آرزوهای بی جا 135
- 3. درخواست های چشم 135
- 1. پیروی شهوت 135
- 6. آلات طَرَب مثل تار و طنبور 136
- 5. غِنا 136
- 4. اشتغال به سخن درباره ی مردم 136
- 8. پرخوری 137
- 7. عدم عمل به علم 137
- 9. غرور فرمانروایی 137
- اشاره 139
- دیگر آثار ذکر 139
- 1. نورانی شدن دل و روشنیِ باطن 140
- 3. نزول رحمت 142
- 2. شادمانی و نیروگرفتنِ جان 142
- 4. پیروزی در امور 143
- 5. نیکوشدنِ کردار در نهان و آشکار 143
- 6. امان از صاعقه 143
- 8. رهایی از آتش 145
- 9. سبب تعلّق خیر 145
- 7. امان از نفاق 145
- 10. دارای زمزمه در زیر عرش 146
- ادبِ یاد خدا 147
- اشاره 147
- ملازمه ی ذکر و اشتیاق به لقای پروردگار 149
- ادبِ ظاهر در یاد خدای متعال 151
- مراتب فضیلت در اذکار، و تفاوت آثار آن ها 154
- اشاره 158
- برترین ذکر 158
- برخی دیگر از ذکرهای برتر 165
- اسمای الهی و توقیفیّت آن ها 169
- اشاره 169
- توقیفیّت و توفیقیّتِ اسمای الهی 171
- اشاره 175
- اسماء الله و اسم اعظم 175
- اسم اعظم الهی 181
- رسول اکرم - صلی الله علیه و آله و سلم - و ائمّه: نمونه ی عینیِ اسم اعظم 185
- تجلّیِ اسم اعظم در اولیای الهی و شرطیّت بقای قابلیّت 187
- چند روایت در تبیین اسم اعظم 189
پروردگارتان را به زاری و نهانی بخوانید. همانا او تجاوزکاران را دوست ندارد.
می توان از این آیه ی شریفه استفاده کرد که اگر در جایی به غیر از موارد استثنا که خواهد آمد کسی صدای خود را حتّی به ذکر خداوند بیش از حدّ، بلند کند به ویژه اگر سبب آزار دیگران شود، مصداق تجاوز از حدّ است. نقل شده است در یکی از جنگ ها مردم وقتی مُشرِف به درّه ای شدند صدایشان را به تهلیل و تکبیر بلند کردند، پیامبر - صلی الله علیه و آله و سلم - فرمود:
مردم! بر جای خود باشید، آگاه باشید که شما ناشنوا و غایبی را نمی خوانید «وَ إِنَّمَا تَدْعُونَ سَمِیعاً قَرِیباً مَعَکُمْ»؛ و همانا شنوا و نزدیک به خودتان را می خوانید.(1)
ذکر نهان و آثار آن
به حسب روایت صحیح، ذکرِ نهان دارای آن چنان پاداشی است که بزرگیِ آن پاداش را جز خداوند متعال نمی داند؛ در روایت زراره; چنین آمده است:
لَا یَکْتُبُ الْمَلَکُ إِلَّا مَا سَمِعَ وَ قَالَ اللَّهُ
1- عدّه الداعی و نجاح الساعی، ص259.