سنت امتحان در زندگی انسان صفحه 34

نیز مبتلا به سلامت است و در عالم چیزی نیست که «بلا» و «بلوی» نباشد. گاهی خدای سبحان، انسان را با سلامت امتحان می کند تا ببیند وی شاکر است و از این نعمت بهره ای می گیرد یا نه و گاهی او را به مرض می آزماید، تا ببیند وی صابر است یا نه؟(1)

3. فتنه

اشاره

جمع آن «فِتَن» است. فتنه در اصل به معنای داخل کردن طلا و نقره در آتش، برای مشخص کردن عیار و خوبی و بدی آن است.(2) سیدرضی برای فتنه چند معنای متفاوت نقل کرده است:

الف) گرفتاری؛

ب) ضلالت و گمراهی؛ هم چنان که مرد فاتن، به معنی مرد گمراه است.

ج) آزمون و سنجش؛ همانند آزمودن طلا و نقره.

وی اضافه می کند همین معنا، معنای اصلی فتنه بوده و معانی دیگر فرعی است.(3)

در آیاتی از قرآن، واژه «فتنه» به معنای آزمایش و امتحان آمده است. از جمله:

أَ حَسِبَ النّاسُ أَنْ یُتْرَکُوا أَنْ یَقُولُوا آمَنّا وَ هُمْ لا یُفْتَنُونَ(عنکبوت: 2)

علامه طباطبایی در ذیل این آیه شریفه می فرماید:

1- 1. جوادی آملی؛ تفسیر تسنیم، قم، نشر اسراء، 1381، چ اول، ج 4، ص 360.
2- 2. راغب اصفهانی؛ مفردات، ص 623.
3- 3. شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید، ترجمه: دکتر محمود مهدوی دامغانی، تهران، نشر نی، 1379، ج 7، ص 307.