امدادهای غیبی صفحه 57

ص:66

فصل هشتم: مجراهای امداد غیبی

اشاره

فصل هشتم: مجراهای امداد غیبی

زیر فصل ها

توسل با توحید افعالی منافاتی ندارد:

ولایت تکوینی

گاهی انبیا از امدادهای غیبی کمک نمی گیرند

توسل با توحید افعالی منافاتی ندارد:

توسل با توحید افعالی منافاتی ندارد:

در معارف اسلامی یکی از شاخه های توحید عملی، توحید در مددخواهی و یاری خواستن است: «ایّاک نعبد و ایاک نستعین». خداوند در این آیه یاری خواستن را مانند عبادت، ویژه ی خود ساخته است. حصر کمک خواستن و مددجویی از خداوند ایجاب می کند که انسان نه از غیر خدا مدد بجوید و نه خود را مددکار کسی بپندارد؛ زیرا تنها او یاری کننده است: «واللّه المستعان».(1) با دقت در توحید افعالی و این که هیچ فعل و انفعالی و هیچ نوع دگرگونی در عالم خارج از حوزه ی اراده ی الهی انجام نمی پذیرد و هیچ موجودی غیر از خدا در کارهایش مستقل نیست، می فهمیم که تنها باید از او یاری جست، ولی نکته ی قابل توجه این است که یاری خواستن از آفریده های الهی در صورتی که به «وابسته بودن» آن ها معتقد باشیم، با توحید افعالی منافاتی ندارد.(2) وقتی از گیاه خاصی برای درمان دردمان یا از آب برای رفع تشنگی استفاده می کنیم، اگر باور داشته باشیم که این گیاه و آب ویژگی شان را از خود دارند و به طور مستقل اثربخش هستند، به شرک در توحید افعالی دچار شده ایم؛ زیرا در کنار خداوند به این اشیا نیز اثر بخشی قایل شده ایم، ولی اگر معتقد باشیم که خداوند چنین ویژگی را به آن ها بخشیده است و هر آن می تواند از آن ها بگیرد، چنین باوری با توحید افعالی منافاتی نداردو به اصطلاح در سلسله ی علت های طولی اشکالی ندارد که یک پدیده را معلول چند علت بدانیم. یا به طور مثال اگر از کارمند بانکی وام دریافت کردید، هم می توانید بگویید که آن کارمند به شما وام داده و هم می توانید رییس بانک را وام دهنده بدانید؛ چرا که آن کارمند نیز به دستور رییسش وام داده است. بیماری که با درمان پزشک، برای دست یافتن به سلامتی