قرآن و علوم انسانی صفحه 122

یکی دیگر از آثار قطع رحم، تضعیف جنبه اقتصادی زندگی است. زیرا هرچه اختلاف بیشتر باشد، زمینه تعاون و پیشرفت کم تر می شود و در مواردی اموال و منافع اقتصادی در اختیار افراد نامناسب می افتد و ممکن است شرایط به گونه ای شود که افراد نامناسب بر خویشاوندان مسلط شوند(1).

6 - آسیب شناسی روابط خویشاوندی

اسلام در عین تأکید بر حفظ روابط خویشاوندی، افراد را از برخی آسیب های ناشی از این روابط بر حذر می دارد و در موارد متعددی از آیات قرآن توصیه می کند هنگام اختلاف یا شهادت دادن، حق و واقعیت را بیان نمایند و روابط خویشاوندی را مدنظر قرار ندهند(2). در مسائل بیت المال با عدل و انصاف برخورد نمایند. برخورد حضرت علی علیه السلام با برادرش عقیل که به مشکلات شدید مالی دچار بود و سهم بیشتری از بیت المال، برای برطرف کردن مشکلات می خواست(3) درس بزرگی برای همه انسان ها به ویژه مسلمانان است هنگام ملاقات ها و مجالس باید از گناهان هم چون غیبت، تهمت و سایر گناهان دوری نمایند.

یکی از آسیب های احتمالی در روابط خویشاوندی، دخالت های بی مورد و گاه مضر در زندگی های یکدیگر است که افراد باید از آن اجتناب نمایند و خواسته یا ناخواسته به دیگران آزار و اذیت نرسانند، هم چنین باید از رقابت ناسالم و چشم و هم چشمی در تجملات دوری کرد.

1- (1) قال امیرالمؤمنین علی علیه السلام: «اذا قطعوا الارحام جعلت الاموال فی ایدی الاشرار»؛ همان، ص 138.
2- (2) مائده / 106؛ انعام / 152.
3- (3) نهج البلاغه، خطبه 224.