قرآن و علوم انسانی صفحه 158

و با دقت پی می بریم که تمام مزایایی که از زندگی اجتماعی استفاده می کنیم و همه حقوق زندگی اجتماعی که با تأمین آن ها آرامش می یابیم، بر اساس عهد و پیمان مترتب است(1).

اهمیت وفای به عهد در روایات: در روایات در مورد وفای به عهد و پیمان توصیه زیادی شده است و آن را «اساس دین»(2) و «نشانه یقین»(3) و «سبب قرب به پیامبر در روز رستاخیز»(4) و «سپر مهم در برابر حوادث اجتماعی»(5) و «سبب سربلندی و پیروزی»(6) دانسته است و پیمان شکنی را سبب «محرومیت از الطاف الهی»(7) معرفی کرده است.

مکانیزم تأثیر وفای به عهد در بهداشت روانی

یکی از مسائلی که در تأمین بهداشت روانی افراد مؤثر است احساس امنیت و اطمینان در روابط اجتماعی، اقتصادی و غیره است و این امر با رعایت و وفای به عهد و پیمان حاصل می گردد. در صورتی که این اعتماد وجود نداشته باشد، شخص از شکسته شدن عهد و پیمان و ضررهایی که از این ناحیه متوجه او می شود، احساس خطر و عدم ایمنی می کند و این امر می تواند بهداشت روانی فرد را مختل نماید لذا حتی مشرکین(8) و تمام ادیان الهی به خصوص دین اسلام رعایت آن را لازم می دانند و حتی در مورد دشمن و غیر هم مسلکان هم به وفای به عهد توصیه شده است(9).

1- (1) تفسیر المیزان، ج 5، ص 168.
2- (2) عن علی علیه السلام: «اَصْلُ الدّینِ اداءُ الامانهِ والوفاءُ بِالعُهودِ»؛ غررالحکم، ج 1762.
3- (3) عن علی علیه السلام: «ما ایْقنَ باللهِ مَنْ لَمْ یَرْعَ عُهُودَه وذمَّتهُ»؛ غررالحکم، ح 9577.
4- (4) عن النبی صلی الله علیه وآله: «اَقرَبُکُمْ غداً مِنّی فِی المَوقِفْ... واَوْفاکُمْ بِالعَهْدِ...»؛ بحارالانوار، ج 74، ص 150.
5- (5) عن علی علیه السلام: «اَیُّهَا النّاسُ انّ الوَفَاءَ تَوْاَمُ الصِّدقِ ولااعلَمُ جُنَّهً اوْ قی مِنهُ»؛ نهج البلاغه، خطبه 41.
6- (6) «اَشْرَفُ الخلائِق الوَفاء»؛ غررالحکم، ح 2859.
7- (7) عن النبی صلی الله علیه وآله: «اِذا نَقَضُوا العَهْدَ سَلَّطَهُ اللهُ عَلَیْهِم عدُوَّهُمْ»؛ بحارالانوار، ج 97، ص 46، ح 3.
8- (8) عن علی علیه السلام: «... وَقَدْ لَزِمَ ذلکَ الْمُشْرِکونَ فِیما بَیْنَهُمْ»؛ شرح نهج البلاغه، ابن ابی الحدید، ج 17، ص 106.
9- (9) قال الصادق علیه السلام: «ثلاثُ لَمْ یَجْعَل اللهُ عَزَّوَجَلَّ لاَِحَد فیهنَّ رخصهً: اداءُ الاَمانَهِ الَی البَرِّ وَالفاجِر وَالوَفاءُ بالعَهْدِ لِلْبَرِّ والفاجِرِ وبِرُّ الوالِدَینِ برَّیْنِ کَانَا اوْ فَاجِرَیِنَ»؛ اصول کافی، ج 1، ص 162.