قرآن و علوم انسانی صفحه 168

کرامت الهی بشارت می دهد خود را در برابر خدا می یابد و خداوند محاسبه آسانی از او به عمل می آورد و دستور می دهد او را به بهشت برند در حالی که همین صورت در پیش روی اوست. در این هنگام مؤمن خطاب به صورت می گوید: خداوند بر تو رحمت فرستد، نیکو خارج شونده ای بودی با من از قبر و پیوسته مرا به سرور و کرامت الهی بشارت دادی تا مرا به بهشت رساندی، تو کیستی؟ و صورت به او می گوید: من همان شادی و سروری هستم که تو در دنیا به قلب مؤمنان وارد کردی(1).

دوم) نقش صفات مناسب اخلاقی اجتماعی در بهداشت روانی

اشاره

الف - حسن خلق: اساسی ترین عامل جلب قلوب مردم و به دست آوردن خشنودی و محبت آن ها حسن خلق و رفتار نیکو با مردم است. اصولاً حسن خلق محور بسیاری از فضایل دیگر می باشد. یعنی تا حسن خلق نباشد، ارزش واقعی سایر خصلت ها ظاهر نمی شود، مثلاً اگر جود و بخشش با حسن خلق توأم نباشد و با رفتار و برخورد نامناسب همراه گردد مورد پذیرش واقع نمی شود. کلماتی از اولیاء دین علیهم السلام اهمیت حسن خلق را نشان می دهد؛ پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله می فرماید: «اولین چیزی که در روز قیامت در میزان اعمال بنده قرار می گیرد، اخلاق پسندیده افراد است»(2) ؛ «محبوب ترین شما در نزد من و نزدیک ترین شما به من در روز قیامت خوش خلق ترین شما است»(3).

1- (1) «اِذَا بَعَث اللهُ المُوْمِن مِنْ قَبْرِهِ خَرَجَ مَعَهُ مِثالٌ یَقْدُمُه امامَهُ فَکُلَّمَا رَاَی الْمُوْمِنُ هَوْلاً مِنْ اهْوالِ یَومِ القِیامَهِ قالَ لَهُ المِثالُ لاتَجْزَعْ وَلا تَحْزَنْ وَاَبْشِرْ بِالسّرورِ وَالْکَرامَهِ مِنَ اللهِ عَزَّوَجَلَّ فَما یَزال یُبَشِّرُهُ بِالسُّرور وَالْکَرامَهِ مِنَ اللهِ سُبحانَهُ حَتّی یَقِفَ بَیْنَ یَدَیِ اللهِ عَزَّوَجَلَّ وَیُحاسِبُهُ حِسَاباً یَسیراً وَیَاْمُرُ بِهِ الَی الجَنَّهِ وَالْمِثالُ امَامَهُ فَیَقُولُ لَهُ المُوْمِنُ رَحِمَکَ اللهُ نِعْمَ الخارِجَ مَعِیَ مِنْ قَبْرِی مازَلْتَ بَشَّرنِی بِالسُّرورِ وَالْکَرامهِ مِنَ اللهِ عَزَّوجَلَّ حَتّی کَانَ ذالِکَ فَمَنْ انْتَ، فَیَقُولُ المِثَالُ انَا السُّروُر الَّذِی ادْخَلْتَهُ عَلی اخَیِکَ المُوْمِنِ فِی الدّنیا، خَلَقَنِیَ اللهُ لاُِبَشِّرُکَ»؛ بحارالانوار، ج 71، ص 284.
2- (2) «اوّلُ ما یوضَعُ فی میزانِ العَبْدِ یَومَ القیامِهِ حسنُ خلقِهِ»؛ بحار، ج 71، باب 92.
3- (3) «اِنَّ احبَّکُمْ الیَّ و اقربُکُمْ منّی یوم القیامهِ مجلساً احسنُکُمْ خلقاً»؛ همان.