قرآن و علوم انسانی صفحه 264

*پرسش:

از منظر قرآن، مدیریت خانواده با کیست ؟

*پاسخ:

آیه شریفه چنین است: (الرِّجالُ قَوّامُونَ عَلَی النِّساءِ بِما فَضَّلَ اللّهُ بَعْضَهُمْ عَلی بَعْضٍ وَ بِما أَنْفَقُوا مِنْ أَمْوالِهِمْ)1 ؛ «مردان سرپرست زنان هستند به خاطر اینکه خدا برخی از آنان را بر برخی دیگر برتری داد و به خاطر آنچه که از اموالشان در مورد زنان هزینه می کنند».

واژه «قوّام» که در آیه به کار رفته صیغه مبالغه و در اصل به معنای ایستادن است و در مورد افراد به معنای تدبیر، سرپرستی و محافظت به کار می رود. خداوند می خواهد بفرماید که مدیریت خانواده باید چگونه باشد. خانواده در حقیقت یک واحد کوچک اجتماعی است. از این رو باید یک سرپرست و مدیر داشته باشد تا رهبری خانواده را در دست بگیرد و آن را به مقصد برساند. اگر قرار باشد دو مدیر در خانواده باشد تزاحم و مشکلاتی به وجود می آید و خانواده فرو می پاشد، لذا قرآن تصریح می کند که مقام سرپرستی و مدیریت خانواده با مرد است. البته این دستور، معنایش این نیست که مرد حق دارد استبداد و اجحاف کند؛ مقصود رهبری یک واحد منظم با توجه به مسئولیت ها، مشورت ها و حقوقی است که برای طرفین قرار داده شده است. پس در آیه مقصود تسلّط کسی است که تدبیر، سرپرستی و محافظت خانواده را به عهده دارد.

طبیعی است که مدیریت داخلی خانواده با زنان است چون آن ها بیشتر در جریان امور داخلی خانواده قرار دارند و مدیریت خارجی هم با مردان