قرآن و علوم انسانی صفحه 371

(و هر کس [کار] بدی انجام دهد، یا بر خویشتن ستم کند، سپس از خدا آمرزش بخواهد، خدا را بسیار آمرزنده مهرورز خواهد یافت).

همچنین آیاتی نظیر: نساء/ 17، فرقان/ 70، بقره/ 37، بقره/ 160، توبه/ 118، توبه/ 160، نساء/ 16، نور/ 10، شوری/ 25، هود/ 90 به این موضوع اشاره دارد.

5. مساوات و برابری از جهت مکلف بودن برای تکالیف الهی

(وَ أَقِیمُوا الصَّلاهَ وَ آتُوا الزَّکاهَ وَ ارْکَعُوا مَعَ الرّاکِعِینَ)1 ؛ «و نماز را بر پا دارید، و [مالیات] زکات را بپردازید، و با رکوع کنندگان، رکوع کنید».

(وَ قُولُوا لِلنّاسِ حُسْناً وَ أَقِیمُوا الصَّلاهَ وَ آتُوا الزَّکاهَ ثُمَّ تَوَلَّیْتُمْ إِلاّ قَلِیلاً مِنْکُمْ وَ أَنْتُمْ مُعْرِضُونَ)2 ؛ (و با مردم نیکو سخن گویید، و نماز را بر پا دارید و [مالیات] زکات را بپردازید. سپس، جز اندکی از شما، روی برتافتید در حالی که شما رویگردان بودید).

آیاتی نظیر: بقره/ 110، نساء/ 77، نساء/ 103، انعام/ 72، اعراف/ 29، یونس/ 87، حج/ 78 می تواند به این موضوع اشاره داشته باشد.

6. برابری از لحاظ تعلیم و تعلّم

(عَلَّمَ الْإِنْسانَ ما لَمْ یَعْلَمْ)3 ؛ به انسان آنچه را نمی دانست آموخت».

(وَ عُلِّمْتُمْ ما لَمْ تَعْلَمُوا أَنْتُمْ وَ لا آباؤُکُمْ قُلِ اللّهُ ثُمَّ ذَرْهُمْ فِی خَوْضِهِمْ یَلْعَبُونَ)4 ؛ (و حال آنکه آنچه را شما و پدرانتان نمی دانستید، (بوسیله آن) آموزش داده شدید. بگو: «خدا!» سپس آنان را در فرو رفتنشان (در باطل) رها کن؛ در حالی که بازی می کنند!). همچنین آیاتی مانند: الرحمن/ 4؛ بقره/ 129؛ آل عمران/ 164؛ جمعه/ 2 می تواند به این موضوع اشاره داشته باشد.