خداشناسی از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 123

ملائكه با همه اشياء سر و كار دارند، با اين كه هر چيزي در احاطه اسباب است و

حركت ملائكه مأمور اجراي امر و قضا (251)

اسباب درباره وجود او و عدمش، بقائش و زوالش و در مختلف احوالش با يكديگر نزاع دارند، پس آنچه خداي‌تعالي درباره آن موجود حكم كرده و آن قضايي كه او درباره آن موجود رانده و حتمي كرده، همان قضايي است كه فرشته مأمور تدبير آن موجود به سوي آن مي‌شتابد و به مسئوليتي كه به عهده‌اش واگذار شده مي‌پردازد و در پرداختن به آن از ديگران سبقت مي‌گيرند و سببيّت سببي را كه مطابق آن قضاي الهي است تمام نموده، در نتيجه آنچه خدا اراده كرده واقع مي‌شود. (دقت فرماييد).

وقتي منظور از آيات سه گانه اشاره به سرعت گرفتن ملائكه بود در نازل شدن براي انجام آنچه بدان مأمور شده‌اند و سبقت گرفتن به آن و تدابير امر آن، به ناچار بايد دو جمله ديگر يعني «وَالنّازِعاتِ غَرْقا،وَ النّاشِطاتِ‌نَشْطا» را هم حمل كنيم بر انتزاع و خروجشان از موقف خطاب به موقف انجام مأموريت، پس نزع ملائكه به طور غرق عبارت است از اين كه شروع به نزول به طرف هدف كنند، آن هم نزول به شدت و جديّت و نشط ملائكه عبارت است از اين خروجشان از موقفي كه دارند به طرف آن هدف، همچنان كه سبح آنان عبارت است از شتافتن و سرعت گرفتن بعد از خروج و به دنبال آن سبقت گرفته امر آن موجود را به اذن خدا تدبير مي‌كنند.

(252) خداشناسي

آيات پنجگانه سوگند به پُستي است كه ملائكه دارند و وضعي كه در هنگام انجام مأموريت به خود مي‌گيرند، از آن لحظه‌اي كه شروع به نزول نموده تا آخرين وضعي كه در تدبير امري از امور عالم ماده به خود مي‌گيرند. اين آيات اشاره دارند به نـظامي كـه تدبير ملكوتي در هنگام حدوث حوادث دارد.(1)

امر و صدور يا تدبير آن در شب قـدر

«تَنَــزَّلُ الْمَــلائِكَــةُ وَ الـرُّوحُ فيهـا بِـأِذْنِ رَبِّهِـمْ مِـنْ كُــلِّ اَمْــرٍ» (4 / قدر)

در اين آيه اگر مراد به امر آن امر الهي باشد كه آيه «اِنَّما اَمْرُهُ اِذا اَرادَ شَيْئا اَنْ يَقُولَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ» (82 / يس) تفسيرش كرده، آيه را چنين معنا مي‌دهد: ملائكه و روح در