خداشناسی از دیدگاه قرآن و حدیث صفحه 155

(316) خداشناسي

متعلق مي‌شود، نه مطلق، به اين معنا كه متعلق قدرت ابدي است كه پدرش فلاني و مادرش فلاني است و در فلان قطعه از زمان بوده و در فلان مكان مي‌زيسته و هم‌چنين به فلان قيود ديگر مقيد بوده، پس وجود يك فرد با همه روابطي كه با اجزاء عالم دارد، در حقيقت همان وجود همه عالم است و قدرت متعلقه به او قدرتي است كه متعلق به جميع اجزاء عالم شده و در اين بين جز يك قدرت كه متعلق به جميع شده و همه به وسيله آن، البته هر جزئي در جاي خودش و زمان خودش و حدود خودش وجود يافته، قدرت ديگري در بين نيست و آن قدرت واحد مطلق است و هيچ قيدي ندارد و موجودات نسبت به آن هيچ اختلافي ندارند، اختلافي كه هست بين خود آنهاست. پس از آنچه گذشت روشن شد كه عموم قدرت باعث نمي‌شود اختلاف موجودات نسبت به آن بر طرف شود و سهولت و صعوبتي و همچنين اختلاف ديگري در ميان نيـايــد، پس آيــه مــورد بحــث از آيــات بـرجستــه قــرآني است كه با آن چند نكته روشن مي‌گردد:

قدرت واحد و پيوستگي در حقيقت وجود (317)

اول - اين كه حقيقت معاد عبـارت است از ظهور حقيقت موجودات بعد از خفاء آن.

دوم - اين كه قدرت الهي به طور مساوي متعلق به موجودات مي‌شود و اختلافي از نظر سهولت و صعوبت و دوري و نزديكي و يا هر نظر ديگري در بين نيست.

سوم - اين كه موجودات به حسب حقيقت وجودشان مرتبط به همند به طوري كه ايجاد يكي از آنها ايجاد همه آنهاست و همه متعلق يك قدرت و آن قدرت مؤثر در همه اســت و غـيــر آن قـدرت واحـده، قـدرت ديگري در ايجاد آنها مؤثر نيست.(1)

(318) خداشناسي

فصل هشتم:هدف خلقت

اثبات وجود هدف در آفرينش