ترجمه و شرح خطبه‌ی توحیدیه صفحه 9

و با مختصر اختلاف با عیون الأخبار، به عنوان خطبه‌ای در توحید از حضرت امیرالمؤمنین نقل می‌کند.

6 - در کتاب احتجاج طبرسی (باب احتجاج الرضا علیه السلام) خطبه را با حذف سند و مطابق عیون نقل کرده است.

7 - در بحارالأنوار، جلد دوم (باب جوامع التوحید) طبع أول کمپانی ص 169، خطبه را از عیون و توحید نقل می‌کند.

خصوصیات این رساله

1 - ما این خطبه شریف را، مطابق روایت کتاب عیون الأخبار نقل می‌کنیم و در مورد اختلاف نسخه ها، آنچه را به نظر بهتر و مناسبتر است، متن قرار داده و اختلاف نسخه‌ها را در میان پرانتز ذکر می‌کنیم.

2 - چند جمله‌ای را که از متن خطبه ارتباط با همدیگر از جهت معنی دارد، جدا کرده و ترجمه و شرح آن را به نحو لزوم و اختصار می‌نویسیم.

3 - در ترجمه و تفسیر کلمات خطبه، در اغلب موارد به کتاب «التحقیق فی کلمات القرآن الکریم» استناد کردیم و در بعضی از موضوعات مربوط به معارف الهی نیز از آن کتاب استفاده و تلخیص شده است.

4 - آنچه در توضیح مطالب خطبه نوشته شده است، روی تقلید یا تعبد یا نقل سخنان دیگر نیست، بلکه به مبنای معارف یقینی و اصول علمی تحقیقی قطعی است.

5 - و تا حد امکان از ذکر اصطلاحاتی فلسفی یا عرفانی خودداری شده و مطالب با بیانات ساده و الفاظ معمول آورده شده است.

6 - خطبه را در مقام توضیح به قسمتهایی تقسیم کرده و شماره‌گذاری کردیم و در قسمتهای دیگر که مربوط به قسمتی می‌شود، به شماره آن