اعجاز قرآن و مصونیت از تحریف صفحه 108

12. وجوه اعجاز قرآن (هماهنگی و عدم وجود اختلاف)

اشاره

اهداف: 1) تبیین انسجام آیات «قرآن» با یک دیگر، به منظور پاسخ دهی به شبهه گسستگی آیات در هر سوره؛ 2) تبیین ملازمه میان هماهنگی آیات و اعجاز «قرآن» و اثبات وحیانی بودن آن.

هماهنگی و عدم وجود اختلاف در میان آیات و مدّعیات قرآنی از ابعاد اعجاز «قرآن» به شمار می رود که «قرآن» نیز به آن اشاره و تحدّی کرده است; آن جا که می فرماید:

أَ فَلا یَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ وَ لَوْ کانَ مِنْ عِنْدِ غَیْرِ اللّهِ لَوَجَدُوا فِیهِ اخْتِلافاً کَثِیراً 1 ; آیا در معانی «قرآن» نمی اندیشند؟ اگر از جانب غیر خدا بود، قطعاً در آن اختلاف بسیاری می یافتند.

بنابراین، عدم اختلاف در کتابی با محتوای بالا و بسیار ارزنده، آن هم با تنظیمی تدریجی و در شرایط مختلف نزول و از سوی شخصی درس ناخوانده و مکتب نرفته، اعجاز بزرگ و غیر قابل انکاری است.

توضیح این که «قرآن» طی بیست و سه سال و به تدریج، در مکه و مدینه، شب و روز، در جنگ و صلح، هنگام پیروزی و شکست، در مواقع سختی و راحتی و در تمامی حالات گوناگون نازل شده و در مورد همه موضوعات سخن و نظر دارد. از حکمت ها و موعظه ها گرفته تا مسائل اقتصادی، اجتماعی، سیاسی، اخلاقی، اعتقادی و هنری در قرآن مطرح شده است. براهین و استدلالات عقلی و نیز امثال و قصص در آن به طور فراوان یافت می شود. امور دنیوی و اخروی ذکر گردیده و در عین حال میان