اعجاز قرآن و مصونیت از تحریف صفحه 157

تعریضی به اهل کتاب، درباره تغییر قبله است. خداوند می فرماید: «قبله امری اعتباری است و تغییر آن، فاجعه ای به وجود نمی آورد؛ زیرا در قبله جدید، مصلحت و هدفی در نظر گرفته شده و در قبله قبل نیز حکمتی وجود داشته است. کلمه ی «أو» در این آیه برای تفکیک حقیقی نیست. کلمه ی «خیر» نیز تفضیل نسبی است; یعنی اگر زمان گذشته را در نظر بگیرید، تمام مصلحت آن زمان را در همان حکم قبلی می یابید و اگر به زمان جدید بنگرید، تمام مصلحت در همین حکم ناسخ وجود دارد.

چکیده

1. «تحریف» در لغت از ریشه «حرف» به معنای کناره و طرف هر چیزی است و تحریف کلام، یعنی کنار زدن سخن از مسیر طبیعی و جایگاه اصلی خودش.

2. در «قرآن» هر کجا واژه «تحریف» آمده، همین معنا (تحریف معنوی) اراده شده است.

3. ابن منظور می نویسد:

«تَحْرِیفُ الْکَلِمِ عَنْ مَوَاضِعِهِ» ؛ یعنی تغییردادن و منحرف ساختن سخن از معنای اصلی به معنای دیگری که با معنای اصلی از جهاتی شبیه و در کنار آن است و در خیال انسان، به معنای اصلی نزدیک می باشد; همان گونه که یهودیان معانی تورات را تحریف کرده، به معانی مشابه معنای اصلی تفسیر می کردند.

4. در «تحریف اصطلاحی» - برخلاف «تحریف لغوی» که به معنای تصرّف و تغییر در معنای کلمه است - تصرّف در الفاظ قرآن منظور است; ولی در مباحث تحریف ناپذیری «قرآن»، محور [بحث] به تحریف لفظی و اصطلاحی اختصاص دارد.

5. تحریف به هفت قسم تقسیم شده است:

الف) تحریف در دلالت کلام; یعنی تفسیر و تأویل ناروا;

ب) ثبت آیه با سوره در مصحف، برخلاف ترتیب نزول;

ج) اختلاف قرائت که برخلاف قرائت مشهور باشد;

د) اختلاف در لهجه;

ه-) تبدیل کلمات;

و) افزودن بر قرآن;

ز) کاستن از قرآن.