اعجاز قرآن و مصونیت از تحریف صفحه 64

اعجاز «قرآن» بیان نموده (1) که در این جا به برخی از آنها اشاره می شود:

الف) [وی] نخستین وجه اعجاز را مربوط به علومی می داند که از «قرآن» استنباط می شود; زیرا «قرآن» دارای علوم و معارف فراوانی است که در هیچ یک از دیگر کتاب ها وجود ندارد;

ب) صیانت «قرآن» از تحریف;

ج) زیبایی تألیف «قرآن»;

د) تناسب آیات و سوره ها;

ه-) اشتمال آغاز و پایان سوره ها بر بلاغتی خاص;

و) وجود آیات شبیه به یک دیگر;

ز) آیات به ظاهر متعارض;

ح) وجود ناسخ و منسوخ;

ط) محکم و متشابه;

ی) اختلاف حروف «قرآن» از نظر قرائت و مواردی دیگر.

بحث و بررسی سیوطی پیرامون وجوه اعجاز «قرآن»، به رغم گسترده بودن آن، از جامعیت و استقرای تام برخوردار نیست (2).

7. رافعی

مصطفی صادق رافعی از اندیشمندان معاصر و نویسنده کتاب اعجاز القرآن و البلاغه النبویه است. وی در کتاب خود، فصل مستقلی را به اعجاز «قرآن» اختصاص داده و اعجاز «قرآن» را بر دو امر استوار می داند: الف) ناتوانی بشر در مقام معارضه با آن؛ هر چند تصمیم آنها جدی بود; ب) استمرار این ناتوانی در تمام اعصار تاکنون. از این رو عجز در هر دوره کافی است ثابت کند تا «قرآن» معجزه است (3).

1- (1) . معترک الاقرآن فی اعجاز القرآن، جلال الدین سیوطی، ج1، ص12 تا 387.
2- (2) . ر. ک: اعجاز قرآن، سید رضا مؤدب، ص126 به بعد.
3- (3) . اعجاز القرآن و البلاغه النبویه، مصطفی صادق رافعی، ص139.