- پیشگفتار 1
- اهمیت توحید 2
- کلیات 2
- اصالت توحیدی انسان 2
- ١. توحید نظری 3
- اقسام توحید 3
- اشاره 3
- ٢. توحید عملی 4
- اشاره 5
- بخش اول: توحید نظری 5
- اشاره 5
- اشاره 5
- ١. توحید ذاتی 5
- اشاره قرآن به توحید واحدی 5
- الف) توحید واحدی 5
- اشاره 5
- اشاره 6
- یک - برهان فطرت 6
- براهین توحید واحدی 6
- اول - اشاره به اصل برهان 9
- دو - برهان تمانع وهماهنگی جهان 9
- اشاره 9
- دوم - اشاره به نفی تالی و مقدم 10
- سه - برهان هدایت ودعوت 11
- ب) توحید احدی 11
- اشاره 11
- اقسام توحید احدی 12
- توحید احدی از دیدگاه قرآن کریم 12
- اشاره 13
- ٣. توحید افعالی 13
- ٢. توحید صفاتی 13
- قانون علیت و توحید افعالی 14
- الف) علیت ماده اولی 15
- ب) علیت انسان 15
- اشاره 15
- اقسام علل طبیعی 15
- ب) شفای دردهای باطنی 16
- اقسام علیت معنوی و غیبی 16
- اشاره 16
- الف) نورافشانی قرآن در هدایت 16
- ج) آرامش دل 17
- د) گناه، سبب گسترش فساد 17
- ه) کفر، سبب لعن الهی 17
- و) ظلم، سبب تحریم طیبات 18
- ح) ایمان، سبب هدایت الهی 18
- ز) کار نیک، سبب وفور نعمت 18
- اشاره 19
- اقسام توحید افعالی 19
- ی) تقوا، عامل ازدیاد رزق 19
- ک) استقامت در توحید، عامل تأیید از جانب فرشتگان 19
- ط) صبر، سبب جزای اخروی 19
- اشاره 20
- ١. توحید در ربوبیت 20
- مفهوم «ربوبیت» 21
- اشاره 21
- الف) مالک و صاحب 21
- ب) سرور مطاع 21
- ج) مصلح و مدبر و مربی امور 22
- توحید در خالقیت، منشأ توحید ربوبی 25
- ١. فطرت دلیل بر توحید ربوبی 27
- ادله توحید ربوبی 27
- اشاره 27
- الف) تلازم بین مقدم و تالی 28
- ٢. اتقان و نظاممندی عالم، دلیل بر توحید ربوبی 28
- اشاره 28
- ب) نفی تالی 29
- نهی از اعتقاد به ربوبیت استقلالی برای غیر خداوند 30
- مشرکان و شرک در ربوبیت 32
- مذمت مشرکان به جهت اعتقاد به استقلال معبودان خود 34
- ١. تربیت در امور مادی 34
- اشاره 34
- ٢. تربیت در امور معنوی 34
- تربیت غیر، به اذن خداوند 34
- پاسخ 37
- شبهه: تلازم بین توحید ربوبی و الوهی 37
- کلام علوی مالکی در تلازم بین توحید ربوبی و الوهی (شرک ربوبی مشرکان) 41
- خداوند، تنها خالق مستقل 42
- اشاره 42
- ٢. توحید در خالقیت 42
- خالقیت طولی خداوند نسبت به فعل انسان 43
- نهی از اعتقاد به خالقیت استقلالی برای غیر خدا 43
- خالقیت غیر خدا به اذن خدا 44
- ٣. توحید در ولایت وحاکمیت 45
- ارتباط بین ربوبیت و خالقیت 45
- اشاره 45
- اشاره 47
- حاکمیت غیر خدا، به اذن خدا 47
- 4. توحید در قانونگذاری 47
- اشاره 49
- اعتقاد مشرکان به شرک در قانونگذاری 49
- 5. توحید در مالکیت 49
- مالکیت مجازی غیر خدا 52
- مالکیت مجازی غیر خدا، به مشیت خدا 53
- اشاره 54
- بخش دوم: توحید عملی 54
- فتاوای وهابیان 54
- اشاره 56
- اوّل: مفهوم عبادت (بحث مفهومی) 56
- مباحث توحید در عبادت 56
- اشاره 56
- مفهوم الوهیت 57
- بررسی اقوال 58
- دوّم: توحید در عبادت از دیدگاه قرآن (بحث حکمی) 60
- اشاره 60
- اقسام عبودیت 62
- اشاره 62
- ١. مملوکیت منفعت 63
- ٢. عبودیت اطاعت 63
- ٣. تعظیم به قصد ربوبیت یا الوهیت 64
- ارکان عبادت 65
- اشاره 65
- الف) خضوع با اعتقاد به الوهیت 66
- ب) خضوع با اعتقاد به ربوبیت 67
- سوم: مصداق عبادت 68
- اشاره 68
- اطاعت از دستورات الهی همراه با اعتقاد صحیح 73
- فرق بین توجه به کعبه و توجه به بتها 75
- تقسیم توحید نزد وهابیان 76
- نقد 76
- ارکان عبادت نزد وهابیان 77
- نقد وبررسی 78
- ارتباط بین توحید در خالقیت با توحید در عبادت 80
- دلیل فطرت بر توحید عبادی 80
- ارتباط بین توحید الوهی با توحید در عبادت 81
- ارتباط بین توحید ربوبی با توحید در عبادت 81
- عبادت بتها با اعتقاد به خالقیت و رزّاقیت استقلالی 82
- اشاره 85
- الف) استعمال با (مِنْ دُونِ اللهِ) 85
- ١. دعا به معنای عبادت و پرستش 85
- اشاره 85
- انواع دعا وصدا زدن غیر 85
- ب) استعمال با مَعَ اللهِ 88
- اشاره 88
- ٢. دعا به معنای طلب وخواستن واستغاثه 88
- الف) دعا در امر دنیوی 89
- ب) دعا در امر آخرت 90
- اشاره 91
- ٣. دعوت به هدایت یا ضلالت 91
- الف) متعدی با «إلی» 91
- ب) متعدی با لام 92
- 4. دعا به معنای ندا 93
- خلط وهابیان بین دعای عبادت ودعای طلب وخواستن 94
- 5. دعا به معنای ادعا 94
- شبهه: تلازم بین دعای طلب با دعای عبادت 97
- پاسخ 98
- مطلق دعا و صدا زدن عبادت نیست 99
- شبهه: تقیید دعای طلب در کلمات وهابیان 102
- پاسخ 104
- دعای استقلالی، مخصوص خداوند متعال 109
- ٢. به نحو تبعیت 109
- اشاره 109
- ١. به نحو استقلالیت 109
- اعمال به نیت است 110
- اشاره 113
- بخش سوم: بررسی آیات متشابهات 113
- اشاره 133
- شبهه اول: دعا عبادت است! ! 133
- پاسخ به شبهات 133
- شبهه دوم: کفر بودن قصد اولیا 147
- شبهه سوم: عدم اعتقاد کفار به ربوبیت بتها 150
- شبهه چهارم: همصدایی با مشرکان 151
- شبهه پنجم: نهی از صدا زدن غیرخدا 152
- شبهه ششم: روزی خواستن از خدا 153
- شبهه هفتم: رفع گرفتاری از سوی خدا 154
- شبهه هشتم: کفایت کردن خدا 155
- شبهه نهم: بطلان صدا زدن غیر خدا 156
- شبهه دهم: عدم اجابت دعا از سوی غیرخدا 157
- شبهه یازدهم: فقط صدا زدن خدا هنگام اضطرار 157
- شبهه دوازدهم: لزوم پناه بردن به خدا 158
- شبهه سیزدهم: ظلم بودن صدا زدن غیرخدا 159
- شبهه چهاردهم: خدا، تنها برطرفکننده گرفتاریها 159
- شبهه پانزدهم: گمراهی مشرکان از صدا زدن خدا 160
- شبهه شانزدهم: عدم امکان اجابت دعا از سوی غیرخدا 168
- شبهه هفدهم: نهی از صدا زدن کسی همراه با خدا 171
- کتابنامه 173
الوهیت و عبادت میشود که درخواستکننده قصد عبادت خاص را داشته و به قصد الوهیت یا ربوبیت از او چیزی را بخواهد که هرگز مسلمانی چنین اعتقادی را نسبت به اولیای الهی ندارد.
دعای استقلالی، مخصوص خداوند متعال
اشاره
در مباحث گذشته اشاره شد دعا و صدا زدن غیر خدا و درخواست از او به نحو استقلال شرک است. اینک در ادامه این بحث میگوییم انسان وقتی کسی را به جهت حاجتی که دارد صدا میزند دو صورت دارد و یا با دو نوع نیت از او چیزی را میخواهد:
١. به نحو استقلالیت
مقصود از استقلالیت در طلب آن است که مخاطب او را در برآورده کردن حاجاتش مستقل میبیند، که این دیدگاه مخصوص خداوند متعال است.
٢. به نحو تبعیت
و مقصود به تبعیت آن است که مخاطب او را در برآورده شدن حاجاتش غیرمستقل میداند و تصرفات او را تحت مشیت خداوند قرار میدهد و اگر کاری خارق العاده انجام میدهد به اذن خداوند و قرب به اوست، همانگونه که انبیا و اولیا چنین تصرفاتی دارند و ما نیز در مورد آنها چنین عقیدهای داریم.
خداوند متعال در آیهای به این معنا اشاره کرده آنجا که میفرماید: ( لَهُ دَعْوَةُ الْحَقِّ ) ؛ «دعوت حق از آن اوست» . (رعد: ١۴)