توحید و اسماء و صفات صفحه 74

طایفه دوم به عنوان این که ارواح در ملأ اعلی قبل از آمدنشان به این عالم... فرقه فرقه و گروه گروه بودند... پس هر که در آن جا با کسی الفت و دوستی داشت و براو مهر می ورزید وآشنایی داشت، در این جا نیز الفت و دوستی دارد؛ و هر که آن جا با کسی آشنا نبوده و با وی الفت و محبّت نداشته، این جا نیز بین آن ها مهربانی نبوده، همدیگر را نخواهند شناخت. این طایفه نیز تواتر لفظی دارد.(1)

و در طایفه ششم می فرماید :

طایفه ششم در بیان خلقت روح خاتم النبییّن (صلی الله علیه و آله) و یا با ائمّه (علیهم السلام) و یا ارواح انبیا و یا با ارواح شیعیان و یا مطلق ارواح قبل از بدن های دنیوی آن ها. این طایفه نیز نسبت به چهارده معصوم (علیهم السلام) تواترمعنوی دارد.(2)

در طایفه هفتم می فرماید.

طایفه هفتم به عنوان این که حضرت حق _ عزّ اسمه العالی _ خلق فرمود ارواح و نفوس را تمام، قبل از خلقت اجساد دنیوی آن ها و عموم آن ها را تکلیفی نمود و بعد از آن تکالیف تدریجاً هبوط به دنیا نمودند. و عالم تکلیف را عالم میثاق و ذرّ و عهد و الست و ارواح و اشباح و ظلّ و نور و ملکوت و امانت، الی غیر این ها از اسما گویند. ولی غالب در لسان اخبار عالم میثاق وارد است. و این طایفه اکثر می باشند از بقیّه و متواتر است. زیرا در حدود هفت صد روایت وارد است در کتب احادیث مختلف در موارد متعّدده.(3)

آیه الله جهرمی شریعتمداری نیز می نویسد:

الحاصل أنّ النصوص بتقّدم خلق الأرواح علی الأجساد کثیره جدّاً. و عقد المجلسیّ _ رحمه الله تعالی _ فی بحارالأنوار باباً خاصّاً بذلک و ذکر فیه أنّها قریبه من التواتر و هو کذلک قطعاً. فقد أورد فی هذا الباب خمسه عشر

1- . روح ایمان /197.
2- . روح ایمان / 222.
3- . روح ایمان / 233. البتّه ایشان عالم ارواح را با عالم ذرّ یکی دانسته. و بیشتر روایات طایفه هفت_م_ که می گوید هفتصد حدیث در این باب وارد شده است _ مربوط به عالم ذرّ است .