خلاصه دروس عقاید: توحید صفحه 35

«وَمَنْ لَمْ یَجْعَلِ اللَّهُ لَهُ نُورًا فَمَا لَهُ مِنْ نُورٍ »(1)؛ آن را که خدا برایش نوری قرار نداده، هیچ نوری برای او

نیست.

دراین آیات، به وضوح بیان شده که هدایت به طور مطلق به عهده خداوند متعال می باشد. روشن است که منظور از هدایت در این آیات، هدایتی است که تکلیف و حکمی را به دنبال داشته باشد، و معرفت خداوند متعال، در رأس چنین هدایتی قرار دارد؛ چراکه بدون شناخت او، هیچ عبودیّت و تکلیفی در کار نیست و تا معرفت خدای تعالی حاصل نشود، اطاعت و بندگی ویا عصیان و سرکشی در برابر خداوند، و به طور کلّی ایمان و کفر معنایی نخواهد داشت. پس این آیات به روشنی بیان می کنند که معرفت خداوند متعال و هدایت به سوی او، به عهدۀ خود اوست و اوست که باید خودش را به بندگان معرّفی نماید، و هیچ کس حتّی انبیای الهی - قادر به انجام این کار که فعل پروردگار است، نمی باشد.

همچنین از آن جایی که:1) قوای ادراکی بشر توان رسیدن به معرفت خدا را ندارد و 2) توانایی بر انجام تکلیف، لازمۀ انجام هر تکلیفی می باشد، نتیجه می گیریم که خدای متعال بندگانش را مکلّف به تحصیل معرفتش ننموده است؛ چراکه چنین تکلیفی، برای انسان ها غیر مقدور بوده و تکلیف نمودن