- بسم الله الرحمن الرحیم 1
- 2. ارزش معرفت خدا در مقایسه با سایر معارف 2
- 3. معرفت خدا، هدف خلقت 2
- 4. معرفت خدا، مایۀ سکون و آرامش 3
- تفاوت معنایی علم و معرفت 4
- 1. معنای لغوی فطرت 4
- فطری بودن معرفت خدا 4
- 2. فطری بودن معرفت خدا در قرآن کریم 5
- 3. فطری بودن معرفت خدا در روایات 8
- 1. عالم ارواح 12
- اشاره 12
- مواقف اعطای معرفت خدا به انسان 12
- 2. عالم ذرّ 14
- خودآزمایی 22
- اشاره 23
- درس دوم: معرفت خدا به خدا 23
- معرفت خدا به خدا 24
- امتناع معرفت خدا به خلق (غیرخدا) 27
- معرفت خدا به خدا، همان معرفت فطری 27
- معرّفی خدا به واسطۀ اسماء الهی 29
- روایات به ظاهر مخالف با روایات معرفه الله بالله 30
- اشاره 33
- معرفت صنع خداست 33
- الف) آیات قرآن کریم 34
- ب) روایات معصومین (علیهم السّلام) 36
- مراتب معرفت 39
- روایات به ظاهر مخالف با این که معرفت، صنع خداست 40
- حلّ تعارض ظاهری و جمع بندی میان این دو گروه از روایات 42
- انسداد راه معرفت خدا از سوی بندگان 44
- نقش عقل در معرفت خداوند 46
- نقش پیامبران و اوصیا در معرفت خدا 47
- خودآزمایی 49
- درس سوم: توحید و اسماء و صفات 50
- اشاره 50
- توحید 51
- انواع توحید 52
- اشاره 52
- 1. توحید ذاتی 53
- 2. توحید صفاتی 54
- 3. توحید افعالی 55
- 4. توحید عبادی 56
- 1. معنای لغوی اسم و صفت 57
- اسماء و صفات 57
- 2. معنای اسم و صفت در روایات اهل بیت (علیهم السّلام) 58
- نکتۀ نخست 59
- 3. بررسی روایات مربوط به اسماء و صفات 59
- اشاره 59
- نکتۀ دوم 60
- نکتۀ سوم 62
- نکتۀ چهارم 63
- نکتۀ پنجم 65
- نکتۀ ششم 66
- خودآزمایی 69
- منابع و مآخذ 70
- الملخّص 74
- BOOK SUMMARY 75
- Oneness of Allah 76
- بسم الله الرحمن الرحیم 77
- infopalermalmohammad.com In the Name of Allah, the Compassionate, the Merciful 78
تنها کسی خدا را عبادت می کند که او را شناخته باشد. امّا کسی که خدا را نشناخته باشد، خدا را این گونه (مانند بیش تر مردم) از سر گمراهی می پرستد.
پرسیدم: معرفت خدا به چه معناست؟
فرمودند: تصدیق خدای عزّوجلّ و تصدیق رسولش (صلّی الله علیه وآله) و پذیرش ولایت علی (علیه السّلام) و اقتدا به ائمۀ هدی(علیهم السّلام) و تبرّی از دشمنان آن ها به سوی خداوند عزیز. معرفت خدای عزّوجلّ همین است.
و در برخی دیگر به معنای معرفتی است که همیشه عملی مناسب خود را در پی دارد و از این جهت، آن را عبادت و شکر نیز می توان دانست؛ همان گونه که در تفسیر آیه « وَلِتُکَبِّرُوا اللَّهَ عَلَی مَا هَدَاکُمْ وَلَعَلَّکُمْ تَشْکُرُونَ »(1) وارد شده است که امام (علیه السّلام) فرمودند:
اَلشُّکْرُ اَلْمَعْرِفَهُ.(2)
انسداد راه معرفت خدا از سوی بندگان
در این بخش، ابتدا چند نمونه از روایاتی که گویای ناتوانی قوای بشری از معرفت خدا و نهی از تفکّر و تکلّم دربارۀ خداوند می باشند را بیان می نماییم و پس از آن، به توضیح نقش عقل و پیامبران و اوصیای الهی در معرفت خدای تعالی می پردازیم.
1. امام صادق (علیه السّلام) در رابطه با سخن گفتن و اندیشه دربارۀ خدای متعال فرمودند:
1- سورۀ بقره(2)، آیۀ 185.
2- بحار الأنوار، ج 24، ص60؛ محاسن، ج 1، ص 149.