خلاصه دروس عقاید: توحید صفحه 52

فَطْرَهُمْ جَمِیعاً عَلَی التَّوحِیدِ.(1)

خداوند همۀ انسان ها را بر توحید مفطور کرده است.

امام باقر (علیه السّلام) نیز در معنای همین آیه، خطاب به زراره

فرمودند:

فَطْرَهُمْ عَلَی التَّوْحِیدِ عِنْدَ الْمِیثَاقِ عَلَیٰ مَعْرِفَتِهِ أَنَّهُ رَبُّهُمْ.(2)

خداوند آنان را هنگامی که بر معرفتِ ربوبیّت خویش

میثاق گرفت، بر توحید مفطورشان کرد.

بنابراین، همان گونه که پیش از این نیز در بحث معرفت خداوند متعال و فطری بودن آن توضیح داده شد، معرفت فطری آفریدگار، همان توحید اوست و آنچه در آیات قرآن کریم و روایات معصومین (علیهم السّلام) دربارۀ توحید خداوند متعال و نفی هرگونه شرک وشِبه ومِثل آمده، همه برای یادآوری و تنبیه به این امر فطری است که مورد غفلت و نسیان قرار گرفته است. لذا اگر در آیه ای، در ظاهر استدلالی به توحید شده، منظور از آن، اثبات توحید از طریق براهین منطقی نیست، بلکه مقصود از آن، بیدارگری واشاره به فطری بودن توحید بوده و تأکید به این نکته است که ادّعای خلاف آن، نامعقول است.

انواع توحید

اشاره

توحید در منابع کلامی و اعتقادی، به جهت برخی تناسبات،